{"id":38998,"date":"2025-10-04T17:19:18","date_gmt":"2025-10-04T13:19:18","guid":{"rendered":"http:\/\/rubin.az\/?p=38998"},"modified":"2025-10-04T17:19:18","modified_gmt":"2025-10-04T13:19:18","slug":"baki-roma-x%c9%99tti-strateji-t%c9%99r%c9%99fdasliqdan-qlobal-mutt%c9%99fiqliy%c9%99","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/rubin.az\/?p=38998","title":{"rendered":"Bak\u0131\u2013Roma x\u0259tti: Strateji t\u0259r\u0259fda\u015fl\u0131qdan qlobal m\u00fctt\u0259fiqliy\u0259"},"content":{"rendered":"<p>30 sentyabr tarixind\u0259 \u0130taliya Prezidenti Sercio Mattarellan\u0131n Az\u0259rbaycana r\u0259smi s\u0259f\u0259ri iki \u00f6lk\u0259 aras\u0131nda uzun ill\u0259r\u0259 s\u00f6yk\u0259n\u0259n t\u0259r\u0259fda\u015fl\u0131\u011f\u0131n yeni m\u0259rh\u0259l\u0259si kimi d\u0259y\u0259rl\u0259ndirilir. Bu s\u0259f\u0259r, sad\u0259c\u0259 diplomatik protokol deyil, eyni zamanda XXI \u0259srin d\u0259yi\u015f\u0259n geosiyasi v\u0259 iqtisadi m\u0259nz\u0259r\u0259sind\u0259 x\u00fcsusi strateji m\u0259na k\u0259sb edir.<\/p>\n<p>Prezident c\u0259nab \u0130lham \u018fliyev m\u0259tbuata verdiyi b\u0259yanat\u0131nda vur\u011fulad\u0131 ki, Az\u0259rbaycan\u2013\u0130taliya m\u00fcnasib\u0259tl\u0259ri art\u0131q \u0259n\u0259n\u0259vi t\u0259r\u0259fda\u015fl\u0131q \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sini a\u015faraq geosiyasi m\u00fctt\u0259fiqlik modelin\u0259 y\u00fcks\u0259lir. Bu g\u00fcn iki \u00f6lk\u0259 yaln\u0131z enerji sah\u0259sind\u0259 deyil, h\u0259m d\u0259 iqtisadiyyat\u0131n, m\u0259d\u0259niyy\u0259tin, elmin v\u0259 humanitar \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131n m\u00fcxt\u0259lif istiqam\u0259tl\u0259rind\u0259 bir-birin\u0259 etibarl\u0131 dayaqd\u0131r.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan\u2013\u0130taliya \u0259laq\u0259l\u0259rinin t\u0259m\u0259li h\u0259l\u0259 1990-c\u0131 ill\u0259rd\u0259 enerji \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131 il\u0259 qoyulmu\u015fdu. Sonrak\u0131 ill\u0259rd\u0259 is\u0259 bu m\u00fcnasib\u0259tl\u0259r yeni m\u0259zmun v\u0259 dinamika qazand\u0131. 2014-c\u00fc ild\u0259 imzalanm\u0131\u015f Birg\u0259 B\u0259yannam\u0259 t\u0259r\u0259fda\u015fl\u0131\u011f\u0131 daha da m\u00f6hk\u0259ml\u0259ndirdi, C\u0259nub Qaz D\u0259hlizi v\u0259 TAP layih\u0259si is\u0259 \u0130taliyan\u0131 Az\u0259rbaycan\u0131n \u0259sas enerji t\u0259r\u0259fda\u015flar\u0131ndan birin\u0259 \u00e7evirdi. Qaraba\u011f\u0131n azad edilm\u0259sind\u0259n sonra is\u0259 \u0130taliya \u015firk\u0259tl\u0259ri yenid\u0259nqurma i\u015fl\u0259rin\u0259 f\u0259al qo\u015fularaq bu dostlu\u011fun real ifad\u0259sin\u0259 \u00e7evrildil\u0259r.<\/p>\n<p>Prezident c\u0259nab \u00a0\u0130lham \u018fliyev b\u0259yanat\u0131nda enerji \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131n\u0131n yeni \u00fcf\u00fcql\u0259rin\u0259 toxundu. TAP vasit\u0259sil\u0259 \u0130taliyaya qaz ixrac\u0131 art\u0131r\u0131l\u0131r, X\u0259z\u0259rd\u0259n Aral\u0131q d\u0259nizin\u0259 q\u0259d\u0259r uzanacaq ya\u015f\u0131l enerji d\u0259hlizi v\u0259 hidrogen layih\u0259l\u0259ri m\u00fczakir\u0259 olunur. Bu, h\u0259m Avropan\u0131n enerji as\u0131l\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 azaltmaq, h\u0259m d\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n diversifikasiya strategiyas\u0131n\u0131 d\u0259rinl\u0259\u015fdirm\u0259k bax\u0131m\u0131ndan m\u00fch\u00fcm \u0259h\u0259miyy\u0259t da\u015f\u0131y\u0131r.<\/p>\n<p>B\u0259yanatda h\u0259m\u00e7inin C\u0259nubi Qafqazda yeni reall\u0131qlar diqq\u0259t m\u0259rk\u0259zin\u0259 g\u0259tirildi. Erm\u0259nistanla s\u00fclh sazi\u015fi istiqam\u0259tind\u0259 apar\u0131lan dan\u0131\u015f\u0131qlar, Qaraba\u011f sonras\u0131 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q perspektivl\u0259ri, Avropa \u0130ttifaq\u0131\u2013Az\u0259rbaycan m\u00fcnasib\u0259tl\u0259rind\u0259 \u0130taliyan\u0131n k\u00f6rp\u00fc rolu x\u00fcsusi qeyd olundu. Prezident \u00a0c\u0259nab \u0130lham \u018fliyev bildirdi ki, \u0130taliya b\u00f6lg\u0259d\u0259 balansl\u0131 v\u0259 konstruktiv siyas\u0259t y\u00fcr\u00fcd\u0259n azsayl\u0131 Q\u0259rb \u00f6lk\u0259l\u0259rind\u0259n biridir.<\/p>\n<p>\u0130qtisadi \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q istiqam\u0259tind\u0259 Qaraba\u011f v\u0259 \u015e\u0259rqi Z\u0259ng\u0259zurda b\u0259rpa layih\u0259l\u0259ri, s\u0259naye-logistika zonalar\u0131n\u0131n yarad\u0131lmas\u0131, avtomobil s\u0259nayesi, tekstil, k\u0259nd t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131 v\u0259 m\u00fcdafi\u0259 s\u0259nayesind\u0259 birg\u0259 f\u0259aliyy\u0259t imkanlar\u0131 vur\u011fuland\u0131. Art\u0131q \u0130taliya Az\u0259rbaycan\u0131n bir \u00e7ox infrastruktur v\u0259 n\u0259qliyyat layih\u0259l\u0259rind\u0259 \u0259sas t\u0259r\u0259fda\u015flardan birin\u0259 \u00e7evrilib.<\/p>\n<p>Humanitar v\u0259 m\u0259d\u0259ni \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q da x\u00fcsusi yer ald\u0131. Az\u0259rbaycan \u0130taliyada bir s\u0131ra tarixi abid\u0259l\u0259rin b\u0259rpas\u0131na d\u0259st\u0259k g\u00f6st\u0259rib, Roma il\u0259 Bak\u0131 aras\u0131nda arxeologiya v\u0259 muzey \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131 geni\u015fl\u0259nib. T\u0259l\u0259b\u0259 v\u0259 akademik m\u00fcbadil\u0259 proqramlar\u0131n\u0131n artmas\u0131, bu m\u00fcnasib\u0259tl\u0259ri yaln\u0131z iqtisadi deyil, h\u0259m d\u0259 m\u0259d\u0259ni-sivilizasiya k\u00f6rp\u00fcs\u00fcn\u0259 \u00e7evirmi\u015fdir.<\/p>\n<p>Prezident \u00a0c\u0259nab \u0130lham \u018fliyev \u0130taliyan\u0131n Avropa \u0130ttifaq\u0131nda v\u0259 NATO-da Az\u0259rbaycan\u0131n \u0259n yax\u0131n t\u0259r\u0259fda\u015flar\u0131ndan biri oldu\u011funu vur\u011fulayaraq, qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 etimad\u0131n enerji, n\u0259qliyyat v\u0259 t\u0259hl\u00fck\u0259sizlik sah\u0259l\u0259rind\u0259 daha da g\u00fccl\u0259ndirilm\u0259sinin vacibliyini qeyd etdi. Az\u0259rbaycan\u0131n COP29-a ev sahibliyi etm\u0259si d\u0259 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131n yeni qlobal platformas\u0131na \u00e7evrilir.<\/p>\n<p>Bel\u0259likl\u0259, 30 sentyabr b\u0259yanat\u0131 g\u00f6st\u0259rdi ki, Bak\u0131\u2013Roma x\u0259tti yaln\u0131z regional deyil, qlobal \u0259h\u0259miyy\u0259t k\u0259sb ed\u0259n strateji m\u00fctt\u0259fiqlik platformas\u0131na \u00e7evrilmi\u015fdir. Qar\u015f\u0131dak\u0131 ill\u0259rd\u0259 ya\u015f\u0131l enerji d\u0259hlizl\u0259ri, Transx\u0259z\u0259r layih\u0259l\u0259ri, s\u00fclh diplomatiyas\u0131, y\u00fcks\u0259k texnologiyalar v\u0259 s\u0259naye investisiyalar\u0131 sah\u0259sind\u0259 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131n daha da d\u0259rinl\u0259\u015fm\u0259si g\u00f6zl\u0259nilir.<\/p>\n<p>Bu s\u0259f\u0259r, h\u0259m regional sabitlik, h\u0259m d\u0259 beyn\u0259lxalq diplomatik arxitektura bax\u0131m\u0131ndan yeni \u00fcf\u00fcql\u0259rin a\u00e7\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 t\u0259sdiql\u0259di. Az\u0259rbaycan v\u0259 \u0130taliya m\u00fcnasib\u0259tl\u0259ri art\u0131q dostlu\u011fun, etimad\u0131n v\u0259 strateji m\u00fctt\u0259fiqliyin parlaq n\u00fcmun\u0259sin\u0259 \u00e7evrilmi\u015fdir.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>\u00a0 <\/strong><strong>M\u0259cid R\u0259sulov<\/strong><\/p>\n<p><strong>\u00a0 Suraxan\u0131 rayonu, 140 n\u00f6mr\u0259li tam orta m\u0259kt\u0259bin direktoru<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>30 sentyabr tarixind\u0259 \u0130taliya Prezidenti Sercio Mattarellan\u0131n Az\u0259rbaycana r\u0259smi s\u0259f\u0259ri iki \u00f6lk\u0259 aras\u0131nda uzun ill\u0259r\u0259 s\u00f6yk\u0259n\u0259n t\u0259r\u0259fda\u015fl\u0131\u011f\u0131n yeni<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":38999,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-38998","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-xbr-xtti"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/38998","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=38998"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/38998\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":39000,"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/38998\/revisions\/39000"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/38999"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=38998"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=38998"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=38998"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}