{"id":33081,"date":"2023-10-22T15:46:01","date_gmt":"2023-10-22T11:46:01","guid":{"rendered":"https:\/\/rubin.az\/?p=33081"},"modified":"2023-10-23T06:48:33","modified_gmt":"2023-10-23T02:48:33","slug":"adil-eliyev-xxi-%c9%99srdir-amma-fransa-h%c9%99l%c9%99-d%c9%99-kolonial-siyas%c9%99t-h%c9%99yata-kecirir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/rubin.az\/?p=33081","title":{"rendered":"Adil \u018fliyev: XXI \u0259srdir, amma Fransa h\u0259l\u0259 d\u0259 kolonial siyas\u0259t h\u0259yata ke\u00e7irir"},"content":{"rendered":"<p><strong>Prezident \u0130lham \u018fliyev\u0131n Bak\u0131da \u201cNeokolonializm: \u0130nsan H\u00fcquqlar\u0131n\u0131n Pozulmas\u0131 v\u0259 \u018fdal\u0259tsizlik\u201d m\u00f6vzusunda ke\u00e7iril\u0259n beyn\u0259lxalq konfrans\u0131n i\u015ftirak\u00e7\u0131lar\u0131na g\u00f6nd\u0259rdiyi t\u0259brik m\u0259ktubunda \u0259h\u0259miyy\u0259tli m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r\u0259 toxunulub. M\u0259ktubdak\u0131 b\u0259ndl\u0259r o q\u0259d\u0259r \u0259h\u0259miyy\u0259tlidir ki, onlar\u0131 bir daha xat\u0131rlatmaqda fayda var.<\/strong><\/p>\n<p>Bu bar\u0259d\u0259 Milli M\u0259clis s\u0259drinin m\u00fcavini Adil \u018fliyev\u00a0 a\u00e7\u0131qlamas\u0131nda bildirib.<\/p>\n<p>O qeyd edib: \u201c<strong>Birincisi,<\/strong> m\u00fcxt\u0259lif qit\u0259l\u0259ri t\u0259msil ed\u0259n v\u0259 \u0259dal\u0259t u\u011frunda m\u00fcbariz\u0259 aparan 14 \u00f6lk\u0259 t\u0259msil\u00e7isinin Bak\u0131ya topla\u015faraq kolonializm siyas\u0259tini pisl\u0259m\u0259si onun aradan qald\u0131r\u0131lmas\u0131 istiqam\u0259tind\u0259 sistemli v\u0259 ard\u0131c\u0131l i\u015f aparmas\u0131 v\u0259 t\u0259\u015fkilatlanmas\u0131 Az\u0259rbaycan\u0131n Fransaya tutarl\u0131 cavab\u0131d\u0131r. \u00c7\u00fcnki Az\u0259rbaycan\u0131n \u0259razi b\u00fct\u00f6vl\u00fcy\u00fcn\u00fc t\u0259min etm\u0259si, separatizm\u0259 son qoymas\u0131 Fransadak\u0131 dair\u0259l\u0259rin xo\u015funa g\u0259lm\u0259yib v\u0259 r\u0259smi Paris \u00f6lk\u0259miz\u0259 qar\u015f\u0131 saxta ittihamlar ir\u0259li s\u00fcrm\u0259kd\u0259 davam edir. Biz bunu \u0130kinci Qaraba\u011f m\u00fcharib\u0259sind\u0259n b\u0259ri m\u00fc\u015fahid\u0259 edirik. Biz\u0259 qar\u015f\u0131 \u0259dal\u0259tsiz yana\u015fma ortaya qoyan r\u0259smi Paris yax\u015f\u0131 olard\u0131 ki, g\u00fczg\u00fcy\u0259 baxs\u0131n v\u0259 Bak\u0131 konfrans\u0131nda Fransan\u0131n m\u00fcxt\u0259lif xalqlara hans\u0131 z\u00fclml\u0259ri ya\u015fatd\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yl\u0259y\u0259n \u015fahidl\u0259rin ifad\u0259l\u0259rini dinl\u0259sin. Fransa XXI \u0259srd\u0259 h\u0259l\u0259 d\u0259 kolonial siyas\u0259t h\u0259yata ke\u00e7irir.<\/p>\n<p><strong>\u0130kincisi,<\/strong> Prezident \u0130lham \u018fliyevin m\u0259ktubunda deyildiyi kimi, Az\u0259rbaycan Qo\u015fulmama H\u0259r\u0259kat\u0131na s\u0259drliyi q\u0259bul ed\u0259rk\u0259n prioritetl\u0259ri v\u0259 f\u0259aliyy\u0259ti tarixi Bandunq Prinsipl\u0259ri \u00fcz\u0259rind\u0259 qurub. Bandunq Konfrans\u0131 zaman\u0131 m\u00fczakir\u0259 edil\u0259n m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rd\u0259n biri is\u0259 kolonializm\u0259 qar\u015f\u0131 m\u00fcbariz\u0259dir. Tarixin ironiyas\u0131na bax\u0131n ki, Az\u0259rbaycana d\u0259rs ke\u00e7m\u0259k ist\u0259y\u0259n Fransa ki\u00e7ik xalqlar\u0131 istismar etm\u0259kl\u0259 yana\u015f\u0131, BMT-nin Nizamnam\u0259sin\u0259 zidd siyas\u0259t h\u0259yata ke\u00e7irir. Buna g\u00f6r\u0259 d\u0259 Az\u0259rbaycan kolonializm\u0259 qar\u015f\u0131 m\u00fcbariz\u0259d\u0259 \u00f6n s\u0131ralarda q\u0259rar tutub. Az\u0259rbaycan Fransadan f\u0259rqli olaraq, beyn\u0259lxalq h\u00fcquqa h\u00f6rm\u0259t edir.<\/p>\n<p><strong>\u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fcs\u00fc,<\/strong> d\u00f6vl\u0259timizin ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131 kolonial siyas\u0259t y\u00fcr\u00fcd\u0259n \u0259sas \u00f6lk\u0259nin ad\u0131n\u0131 q\u0259tiyy\u0259tl\u0259 \u00e7\u0259kib: Fransa. \u201cB\u0259\u015f\u0259riyy\u0259tin kolonializm tarixinin qanl\u0131 cinay\u0259tl\u0259rinin \u00e7oxu m\u0259hz Fransa t\u0259r\u0259find\u0259n t\u00f6r\u0259dilmi\u015fdir\u201d, &#8211; dey\u0259 vur\u011fulayan Az\u0259rbaycan Prezidenti bu \u00f6lk\u0259nin Afrika, C\u0259nub-\u015e\u0259rqi Asiya, Sakit Okean, Lat\u0131n Amerikas\u0131nda s\u0259rv\u0259tl\u0259ri talan etdiyini bir daha xat\u0131rlad\u0131b. Fransa talan\u00e7\u0131l\u0131qla yana\u015f\u0131, y\u00fcz minl\u0259rl\u0259 dinc insan\u0131 da soyq\u0131r\u0131m\u0131na m\u0259ruz qoyub.<\/p>\n<p><strong>D\u00f6rd\u00fcnc\u00fcs\u00fc,<\/strong> Fransan\u0131n 30 il Polineziyada 200-\u0259 yax\u0131n, 6 il \u0259rzind\u0259 is\u0259 \u018flc\u0259zaird\u0259 17 n\u00fcv\u0259 s\u0131na\u011f\u0131 h\u0259yata ke\u00e7irilm\u0259si d\u0259 b\u0259\u015f\u0259riyy\u0259t \u00fc\u00e7\u00fcn t\u0259hl\u00fck\u0259 m\u0259nb\u0259yin\u0259 \u00e7evrilib. \u00c7\u00fcnki n\u00fcv\u0259 s\u0131naqlar\u0131n\u0131n a\u011f\u0131r f\u0259sadlar\u0131 h\u0259min \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 yan\u015fayan xalqlar\u0131n h\u0259yat\u0131na m\u0259nfi t\u0259sir edib. \u018flc\u0259zair Fransa i\u015f\u011fal\u0131n\u0131n v\u0259 z\u00fclm\u00fcn\u00fcn b\u00fct\u00fcn \u00fcz\u00fcn\u00fc g\u00f6r\u00fcb. Fransa \u018flc\u0259zaird\u0259 1,5 milyon insan\u0131 q\u0259tl\u0259 yetirib. Fransan\u0131n z\u00fclm\u00fc v\u0259 q\u0259tliamlar\u0131 il\u0259 M\u0259rake\u015f, Tunis, Mali, Cibuti, Nigeriya, \u00c7ad, Seneqal, Vyetnam, Q\u0259m\u0259r adalar\u0131 kimi d\u00f6vl\u0259tl\u0259r d\u0259 \u00fczl\u0259\u015fibl\u0259r. Yax\u0131n tarixd\u0259 \u0259n b\u00f6y\u00fck soyq\u0131r\u0131m\u0131 Ruandada t\u00f6r\u0259dilib, 1994-c\u00fc ild\u0259 bu \u00f6lk\u0259d\u0259 tutsi q\u0259bil\u0259sinin 800 mind\u0259n \u00e7ox \u00fczv\u00fc q\u0259tl\u0259 yetirilib. Bu q\u0259tliamda da Fransan\u0131n izi var.<\/p>\n<p><strong>Be\u015fincisi,<\/strong> Fransa h\u0259d\u0259f se\u00e7diyi xalqlara v\u0259 d\u00f6vl\u0259tl\u0259r\u0259 qar\u015f\u0131 d\u00fcnyada \u0259n \u00e7ox minadan istifad\u0259 etmi\u015f \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259n biridir. Az\u0259rbaycan da erm\u0259ni separatizminin m\u00f6vcud oldu\u011fu ill\u0259rd\u0259n b\u0259ri ad\u0131\u00e7\u0259kil\u0259n b\u0259ladan \u0259ziyy\u0259t \u00e7\u0259kir. \u0130kinci Qaraba\u011f m\u00fcharib\u0259sind\u0259n sonra y\u00fczl\u0259rl\u0259 v\u0259t\u0259nda\u015f\u0131m\u0131z mina partlay\u0131\u015flar\u0131n\u0131n qurban\u0131 olub. Minalar\u0131 torpaqlar\u0131m\u0131zdan t\u0259mizl\u0259m\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn uzun ill\u0259r\u0259 ehtiyac\u0131m\u0131z var. Beyn\u0259lxalq al\u0259md\u0259 \u0259dal\u0259td\u0259n d\u0259m vuran Fransa r\u0259smil\u0259ri v\u0259 diplomatlar\u0131 mina qurbanlar\u0131 haqq\u0131nda dan\u0131\u015fmaqdan yay\u0131n\u0131r, \u00e7\u00fcnki \u00f6z\u00fc v\u0259 d\u0259st\u0259k verdiyi erm\u0259ni separat\u00e7\u0131lar\u0131 mina basd\u0131rmaqda ustad\u0131rlar.<\/p>\n<p><strong>Bel\u0259likl\u0259,<\/strong> Fransa Az\u0259rbaycana \u201cd\u0259rs\u201d ke\u00e7\u0259c\u0259k sonuncu \u00f6lk\u0259dir. \u00d6lk\u0259miz\u0259 qar\u015f\u0131 \u0259razi iddialar\u0131 ir\u0259li s\u00fcr\u00fcl\u00fcb, torpaqlar\u0131m\u0131z i\u015f\u011fal olunub, xalq\u0131m\u0131za qar\u015f\u0131 q\u0259tliamlar t\u00f6r\u0259dilib. Fransa is\u0259 \u0259dal\u0259t m\u00f6vqe ortaya qoymaq \u0259v\u0259zin\u0259, h\u0259r zaman z\u00fclmkar\u0131n, i\u015f\u011fal\u00e7\u0131n\u0131n v\u0259 qatilin arxas\u0131nda dayanaraq Az\u0259rbaycana t\u0259zyiq etm\u0259y\u0259 \u00e7al\u0131\u015f\u0131b. Fransa \u00f6z\u00fcn\u00fc Avropan\u0131n apar\u0131c\u0131 d\u00f6vl\u0259ti saysa da, Az\u0259rbaycanla bacarmay\u0131b v\u0259 bacarmayacaq. \u00c7\u00fcnki biz haql\u0131y\u0131q, \u0259dal\u0259t\u0259 arxalan\u0131r\u0131q!<\/p>\n<p>AZ\u018fRTATC<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Prezident \u0130lham \u018fliyev\u0131n Bak\u0131da \u201cNeokolonializm: \u0130nsan H\u00fcquqlar\u0131n\u0131n Pozulmas\u0131 v\u0259 \u018fdal\u0259tsizlik\u201d m\u00f6vzusunda ke\u00e7iril\u0259n beyn\u0259lxalq konfrans\u0131n i\u015ftirak\u00e7\u0131lar\u0131na g\u00f6nd\u0259rdiyi t\u0259brik m\u0259ktubunda<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":21899,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[36,19],"tags":[],"class_list":["post-33081","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-manset","category-siyast"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/33081","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=33081"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/33081\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":33082,"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/33081\/revisions\/33082"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/21899"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=33081"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=33081"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=33081"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}