{"id":30092,"date":"2023-07-13T19:44:32","date_gmt":"2023-07-13T15:44:32","guid":{"rendered":"https:\/\/rubin.az\/?p=30092"},"modified":"2023-07-13T19:44:32","modified_gmt":"2023-07-13T15:44:32","slug":"soyanin-faydali-xususiyy%c9%99tl%c9%99ri-saglamliq-ucun-vacib-elementdir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/rubin.az\/?p=30092","title":{"rendered":"Soyan\u0131n faydal\u0131 x\u00fcsusiyy\u0259tl\u0259ri &#8211; Sa\u011flaml\u0131q \u00fc\u00e7\u00fcn vacib elementdir"},"content":{"rendered":"<p><strong>Soya insan sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn bir s\u0131ra potensial faydalar t\u0259klif ed\u0259n \u00e7ox y\u00f6nl\u00fc v\u0259 qidal\u0131 qidad\u0131r. Soyan\u0131n \u0259sas faydalar\u0131ndan b\u0259zil\u0259ri bunlard\u0131r:<\/strong><\/p>\n<p>Y\u00fcks\u0259k protein: Soya bitki m\u0259n\u015f\u0259li z\u00fclal\u0131n \u0259la m\u0259nb\u0259yidir. Onlar\u0131n t\u0259rkibind\u0259 insan sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn laz\u0131m olan b\u00fct\u00fcn vacib amin tur\u015fular\u0131 var, bu da soya z\u00fclal\u0131n\u0131 vegetarian v\u0259 ya vegan p\u0259hrizin\u0259 riay\u0259t ed\u0259nl\u0259r v\u0259 ya heyvan m\u0259n\u015f\u0259li z\u00fclal q\u0259bulunu azaltmaq ist\u0259y\u0259nl\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn d\u0259y\u0259rli alternativ edir.<\/p>\n<p>\u00dcr\u0259k Sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131: Tofu, soya s\u00fcd\u00fc v\u0259 tempeh kimi soya m\u0259hsullar\u0131n\u0131 balansla\u015fd\u0131r\u0131lm\u0131\u015f p\u0259hrizin bir hiss\u0259si kimi istehlak etm\u0259k \u00fcr\u0259k sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131n\u0131 yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131rma\u011fa k\u00f6m\u0259k ed\u0259 bil\u0259r. Soya z\u00fclal\u0131n\u0131n \u00fcr\u0259k x\u0259st\u0259liyi \u00fc\u00e7\u00fcn risk faktorlar\u0131 olan \u00fcmumi xolesterin, LDL (pis) xolesterin v\u0259 trigliseridl\u0259ri a\u015fa\u011f\u0131 sald\u0131\u011f\u0131 a\u015fkar edilmi\u015fdir. Bundan \u0259lav\u0259, soyada olan izoflavonlar qan damarlar\u0131n\u0131n f\u0259aliyy\u0259tini yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131rma\u011fa v\u0259 qan laxtalanma riskini azaltma\u011fa k\u00f6m\u0259k ed\u0259 bil\u0259r.<\/p>\n<p>S\u00fcm\u00fck Sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131: Soya, s\u00fcm\u00fck sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131n\u0131 yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131rmaq v\u0259 osteoporoz riskini azaltmaqla \u0259laq\u0259li olan izoflavon adl\u0131 birl\u0259\u015fm\u0259l\u0259ri ehtiva edir. \u0130zoflavonlar estrogen kimi t\u0259sirl\u0259r\u0259 malikdir v\u0259 x\u00fcsusil\u0259 postmenopozal qad\u0131nlarda s\u00fcm\u00fck s\u0131xl\u0131\u011f\u0131n\u0131 art\u0131rma\u011fa v\u0259 s\u00fcm\u00fck itkisini mane\u0259 t\u00f6r\u0259d\u0259 bil\u0259r.<\/p>\n<p>\u00c7\u0259ki \u0130dar\u0259etm\u0259: Soya \u0259sasl\u0131 qidalar\u0131 balansla\u015fd\u0131r\u0131lm\u0131\u015f bir p\u0259hriz\u0259 daxil etm\u0259k \u00e7\u0259ki idar\u0259 etm\u0259y\u0259 k\u00f6m\u0259k ed\u0259 bil\u0259r. Soya proteini dig\u0259r z\u00fclal m\u0259nb\u0259l\u0259rind\u0259n daha doyurucudur, bu da i\u015ftah\u0131 idar\u0259 etm\u0259y\u0259 v\u0259 kalori q\u0259bulunu azaltma\u011fa k\u00f6m\u0259k ed\u0259 bil\u0259r. Bundan \u0259lav\u0259, soya m\u0259hsullar\u0131 tez-tez heyvan m\u0259n\u015f\u0259li h\u0259mkarlar\u0131 il\u0259 m\u00fcqayis\u0259d\u0259 daha az ya\u011f t\u0259rkibin\u0259 malikdir.<\/p>\n<p>Hormonal Balans: Soyada olan izoflavonlar, x\u00fcsus\u0259n d\u0259 genistein v\u0259 daidzein orqanizmd\u0259 estrogenl\u0259ri t\u0259qlid ed\u0259 v\u0259 ya modulyasiya ed\u0259 bil\u0259n bitki birl\u0259\u015fm\u0259l\u0259ridir. Bu fitoestrogenl\u0259r hormon s\u0259viyy\u0259l\u0259rini t\u0259nziml\u0259m\u0259y\u0259 v\u0259 qad\u0131nlarda menopoz \u0259lam\u0259tl\u0259ri kimi hormonal balanss\u0131zl\u0131qlarla \u0259laq\u0259li simptomlar\u0131 y\u00fcng\u00fcll\u0259\u015fdirm\u0259y\u0259 k\u00f6m\u0259k ed\u0259 bil\u0259r.<\/p>\n<p>H\u0259zm Sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131: Soya h\u0259zm sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn faydal\u0131 olan p\u0259hriz lifini ehtiva edir. Lif m\u00fcnt\u0259z\u0259m ba\u011f\u0131rsaq h\u0259r\u0259k\u0259tl\u0259rinin saxlanmas\u0131na k\u00f6m\u0259k edir, sa\u011flam ba\u011f\u0131rsaq mikrobiotas\u0131n\u0131 t\u0259\u015fviq edir v\u0259 q\u0259bizlik, divertikulit v\u0259 kolon x\u0259r\u00e7\u0259ngi d\u0259 daxil olmaqla m\u00fc\u0259yy\u0259n h\u0259zm poz\u011funluqlar\u0131 riskini azalda bil\u0259r.<\/p>\n<p>Antioksidant X\u00fcsusiyy\u0259tl\u0259ri: Soya paxlas\u0131n\u0131n t\u0259rkibind\u0259 b\u0259d\u0259ni oksidl\u0259\u015fdirici stress v\u0259 s\u0259rb\u0259st radikallardan qoruma\u011fa k\u00f6m\u0259k ed\u0259n izoflavonlar, C vitamini v\u0259 E vitamini d\u0259 daxil olmaqla m\u00fcxt\u0259lif antioksidanlar var. Antioksidantlar iltihab\u0131 azaltmaqda, immunitet sistemini g\u00fccl\u0259ndirm\u0259kd\u0259 v\u0259 xroniki x\u0259st\u0259likl\u0259r riskini azaltmaqda m\u00fch\u00fcm rol oynay\u0131r.<\/p>\n<p>Qeyd etm\u0259k laz\u0131md\u0131r ki, soyaya f\u0259rdi reaksiyalar f\u0259rqli ola bil\u0259r v\u0259 b\u0259zi insanlarda soya m\u0259hsullar\u0131na alerji v\u0259 ya d\u00f6z\u00fcms\u00fczl\u00fck ola bil\u0259r. P\u0259hrizd\u0259 \u0259h\u0259miyy\u0259tli d\u0259yi\u015fiklikl\u0259r etm\u0259zd\u0259n v\u0259 ya p\u0259hriziniz\u0259 yeni qidalar daxil etm\u0259zd\u0259n \u0259vv\u0259l bir sa\u011flaml\u0131q m\u00fct\u0259x\u0259ssisi v\u0259 ya qeydiyyatdan ke\u00e7mi\u015f diyetisyen il\u0259 m\u0259sl\u0259h\u0259tl\u0259\u015fm\u0259k h\u0259mi\u015f\u0259 yax\u015f\u0131d\u0131r.<br \/>\nSaglamolun.az<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Soya insan sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn bir s\u0131ra potensial faydalar t\u0259klif ed\u0259n \u00e7ox y\u00f6nl\u00fc v\u0259 qidal\u0131 qidad\u0131r. Soyan\u0131n \u0259sas faydalar\u0131ndan<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":30093,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[33],"tags":[],"class_list":["post-30092","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-saglamliq"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/30092","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=30092"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/30092\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":30094,"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/30092\/revisions\/30094"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/30093"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=30092"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=30092"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=30092"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}