{"id":29280,"date":"2023-06-26T05:15:47","date_gmt":"2023-06-26T01:15:47","guid":{"rendered":"https:\/\/rubin.az\/?p=29280"},"modified":"2023-06-26T05:15:47","modified_gmt":"2023-06-26T01:15:47","slug":"r%c9%99sad%c9%99tli-az%c9%99rbaycan-ordusunun-yaradilmasindan-105-il-otur","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/rubin.az\/?p=29280","title":{"rendered":"R\u0259\u015fad\u0259tli Az\u0259rbaycan Ordusunun yarad\u0131lmas\u0131ndan 105 il \u00f6t\u00fcr"},"content":{"rendered":"<p><strong>Bu g\u00fcn Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Silahl\u0131 Q\u00fcvv\u0259l\u0259ri G\u00fcn\u00fcd\u00fcr.<\/strong><\/p>\n<p><span style=\"color: #ff0000;\"><strong>RUB\u0130N.AZ<\/strong> \u00a0<\/span>xat\u0131rlad\u0131r ki, Ordunun yarad\u0131lmas\u0131ndan 105 il \u00f6t\u00fcr.<\/p>\n<p>\u0130lk d\u0259f\u0259 Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131 Prezidentinin 1992-ci il 18 sentyabr tarixli f\u0259rman\u0131 il\u0259 t\u0259sis edilmi\u015f v\u0259 1991-ci ild\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n d\u00f6vl\u0259t m\u00fcst\u0259qilliyinin b\u0259rpas\u0131ndan sonra Az\u0259rbaycan ordusunun yarad\u0131lmas\u0131 bar\u0259d\u0259 Az\u0259rbaycan Ali Sovetinin q\u0259rar\u0131n\u0131n q\u0259bul edildiyi tarix \u2013 9 oktyabr, Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131 Silahl\u0131 Q\u00fcvv\u0259l\u0259ri g\u00fcn\u00fc elan edilmi\u015fdir. Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131 Prezidentinin 22 may 1998-ci il tarixli F\u0259rman\u0131na \u0259sas\u0259n h\u0259min f\u0259rman q\u00fcvv\u0259d\u0259n d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015f v\u0259 26 iyun tarixi Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131 Silahl\u0131 Q\u00fcvv\u0259l\u0259ri g\u00fcn\u00fc elan edilmi\u015fdir.<\/p>\n<p><strong>1918-ci il 26 iyun tarixli f\u0259rmanla Az\u0259rbaycan Milli Ordusunun yarad\u0131lmas\u0131na ba\u015fland\u0131. Avqustun 1-d\u0259 AXC-nin H\u0259rbi Nazirliyi t\u0259sis edildi. General S\u0259m\u0259d b\u0259y Mehmandarov dekabr\u0131n 25-d\u0259 h\u0259rbi nazir, general-leytenant \u018flia\u011fa \u015e\u0131xlinski nazir m\u00fcavini t\u0259yin edildil\u0259r. Q\u0131sa m\u00fcdd\u0259td\u0259 Milli Ordu Osmanl\u0131 d\u00f6vl\u0259tinin Qafqaz \u0130slam Ordusu il\u0259 birlikd\u0259 Bak\u0131n\u0131 v\u0259 \u0259traf q\u0259zalar\u0131 erm\u0259ni-bol\u015fevik i\u015f\u011fal\u0131ndan xilas etdi.<\/strong><\/p>\n<p>Bu h\u0259rbi birl\u0259\u015fm\u0259l\u0259r Mu\u011fanda v\u0259 \u018fsg\u0259randa milli h\u00f6kum\u0259t\u0259 qar\u015f\u0131 ba\u015f vermi\u015f qiyamlar\u0131 yat\u0131rmaqda y\u00fcks\u0259k s\u0259ri\u015ft\u0259lilik g\u00f6st\u0259rdi, Qazaxda Az\u0259rbaycan s\u0259rh\u0259dlini pozmu\u015f erm\u0259ni nizami ordu hiss\u0259l\u0259rini darmada\u011f\u0131n etdi. Az\u0259rbaycan ordusunun H\u00fcseynxan Nax\u00e7\u0131vanski, \u0130brahim a\u011fa Usubov, H\u0259mid Qaytaba\u015f\u0131, Kaz\u0131m Qacar, Cavad b\u0259y \u015e\u0131xlinski, H\u0259bibb\u0259y S\u0259limov kimi generallar\u0131 var idi. AXC s\u00fcqut etdikd\u0259n sonra bol\u015fevik h\u00f6kum\u0259ti Milli Ordunu l\u0259\u011fv etdi.<\/p>\n<p>Onun r\u0259hb\u0259rl\u0259rinin \u0259ks\u0259riyy\u0259ti Nargin adas\u0131na apar\u0131l\u0131b g\u00fcll\u0259l\u0259ndi. Sovet hakimiyy\u0259ti d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 d\u0259 Rusiya imperiyas\u0131n\u0131n az\u0259rbaycanl\u0131lara qar\u015f\u0131 h\u0259rbi siyas\u0259ti d\u0259yi\u015fm\u0259mi\u015fdi. Sovet d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 \u00e7ar d\u00f6vr\u00fcnd\u0259n f\u0259rqli olaraq az\u0259rbaycanl\u0131 g\u0259ncl\u0259r h\u0259rbi xidm\u0259t\u0259 \u00e7a\u011f\u0131r\u0131l\u0131rd\u0131lar, lakin onlar d\u00f6y\u00fc\u015f \u00fc\u00e7\u00fcn n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulmu\u015f h\u0259rbi hiss\u0259l\u0259rd\u0259 yox, \u0259sas\u0259n tikinti batalyonlar\u0131nda xidm\u0259t edirdil\u0259r.<\/p>\n<p><strong>M\u0259qs\u0259d ayd\u0131n idi \u2014 az\u0259rbaycanl\u0131lar aras\u0131nda h\u0259rb elmin\u0259 d\u0259rind\u0259n yiy\u0259l\u0259n\u0259n, m\u00fcasir silahlarla r\u0259ftar etm\u0259yi bacaran h\u0259rb\u00e7il\u0259rin yeti\u015fdirilm\u0259sin\u0259 imkan verm\u0259m\u0259k. Bu siya- s\u0259tin mahiyy\u0259tini yax\u015f\u0131 ba\u015fa d\u00fc\u015f\u0259n Heyd\u0259r \u018fliyev Az\u0259rbaycanda hakimiyy\u0259t\u0259 g\u0259ldikd\u0259n sonra, 1971-ci il iyunun 20-d\u0259 C. Nax\u00e7\u0131vanski ad\u0131na ixtisasla\u015fd\u0131r\u0131lm\u0131\u015f h\u0259rbi m\u0259kt\u0259b t\u0259\u015fkil etdi. D\u00f6vl\u0259t ba\u015f\u00e7\u0131m\u0131z az\u0259rbaycanl\u0131 g\u0259ncl\u0259rin Bak\u0131 Ali Birl\u0259\u015fmi\u015f Komandanl\u0131q v\u0259 Bak\u0131 Ali H\u0259rbi D\u0259niz\u00e7ilik m\u0259kt\u0259bl\u0259rin\u0259, el\u0259c\u0259 d\u0259 SSR\u0130-nin dig\u0259r h\u0259rbi m\u0259kt\u0259bl\u0259rin\u0259 g\u00fcz\u0259\u015ftli \u015f\u0259rtl\u0259rl\u0259 q\u0259bul olunmas\u0131na nail olmu\u015fdu.<\/strong><\/p>\n<p>C. Nax\u00e7\u0131vanski ad\u0131na H\u0259rbi Liseyin milli zabit kadrlar\u0131m\u0131z\u0131n yeti\u015fdirilm\u0259sind\u0259 v\u0259 o d\u00f6vrd\u0259 ali h\u0259rbi m\u0259kt\u0259bl\u0259ri bitirmi\u015f \u015f\u0259xsl\u0259rin silahl\u0131 q\u00fcvv\u0259l\u0259rin formala\u015fmas\u0131nda m\u00fcst\u0259sna rolu vard\u0131r. Bu m\u0259kt\u0259bl\u0259rd\u0259 yeti\u015f\u0259n Az\u0259rbaycan h\u0259rb\u00e7il\u0259ri Birinci Qaraba\u011f m\u00fcharib\u0259sind\u0259 misilsiz igidlikl\u0259r g\u00f6st\u0259rmi\u015fl\u0259r. Az\u0259rbaycan \u00f6z d\u00f6vl\u0259t m\u00fcst\u0259qilliyini b\u0259rpa etdikd\u0259n sonra milli ordunun yarad\u0131lmas\u0131 g\u00fcn\u00fcn \u0259n vacib m\u0259s\u0259l\u0259sin\u0259 \u00e7evrilmi\u015fdi, lakin h\u0259l\u0259 1991-ci il sentyabr\u0131n 5-d\u0259 M\u00fcdafi\u0259 Nazirliyinin yarad\u0131lmas\u0131 bar\u0259d\u0259 q\u0259rar\u0131n v\u0259 h\u0259min ilin oktyabr\u0131n 9-da Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Ali Soveti t\u0259r\u0259find\u0259n silahl\u0131 q\u00fcvv\u0259l\u0259rin yarad\u0131lmas\u0131 haqq\u0131nda qanunun q\u0259bul edilm\u0259sin\u0259 baxmayaraq, o d\u00f6vr\u00fcn Respublika r\u0259hb\u0259rliyi bu q\u0259rarlar\u0131n h\u0259yata ke\u00e7irilm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn he\u00e7 bir s\u0259y g\u00f6st\u0259rmirdi. Erm\u0259nistan\u0131n g\u00fcnd\u0259n-g\u00fcn\u0259 geni\u015fl\u0259nm\u0259kd\u0259 olan h\u0259rbi t\u0259cav\u00fcz\u00fc Milli Ordunun yarad\u0131lmas\u0131 i\u015fini s\u00fcr\u0259tl\u0259ndirm\u0259yi t\u0259l\u0259b edirdi, lakin ilk vaxtlar yarad\u0131lm\u0131\u015f h\u0259rbi hiss\u0259l\u0259r m\u00fcxt\u0259lif siyasi q\u00fcvv\u0259l\u0259rin \u0259lind\u0259 al\u0259t\u0259 \u00e7evrilmi\u015fdi.<\/p>\n<p>Ordu quruculu\u011funa yaln\u0131z 1993-c\u00fc ild\u0259n ba\u015flamaq m\u00fcmk\u00fcn oldu. Bu d\u00f6vrd\u0259n etibar\u0259n \u00f6lk\u0259d\u0259ki silahl\u0131 q\u00fcvv\u0259l\u0259r d\u00f6vl\u0259tin tam n\u0259zar\u0259tin\u0259 ke\u00e7di. G\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015f t\u0259dbirl\u0259r n\u0259tic\u0259sind\u0259 q\u0131sa zaman k\u0259siyind\u0259 F\u00fczuli v\u0259 A\u011fdam rayonlar\u0131n\u0131n bir s\u0131ra ya\u015fay\u0131\u015f m\u0259nt\u0259q\u0259l\u0259ri i\u015f\u011faldan azad edildi, c\u0259bh\u0259d\u0259 t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcs Az\u0259rbaycan ordusunun \u0259lin\u0259 ke\u00e7di. Bu u\u011furlar\u0131n m\u00fcv\u0259qq\u0259ti oldu\u011funu g\u00fcman ed\u0259n d\u00fc\u015fm\u0259n \u00f6z havadarlar\u0131n\u0131n k\u00f6m\u0259yind\u0259n v\u0259 silah sursat\u0131ndan istifad\u0259 ed\u0259r\u0259k 1994-c\u00fc ilin ilk aylar\u0131nda b\u00fct\u00fcn c\u0259bh\u0259 boyu irimiqyasl\u0131 h\u00fccum \u0259m\u0259liyyatlar\u0131na ba\u015flad\u0131, lakin Az\u0259rbaycan ordu hiss\u0259l\u0259rinin F\u00fczuli, Beyl\u0259qan, A\u011fdam v\u0259 T\u0259rt\u0259r istiqam\u0259tl\u0259rind\u0259ki m\u00fcqavim\u0259ti il\u0259 rastla\u015fan v\u0259 Az\u0259rbaycan \u0259sg\u0259rinin q\u0259hr\u0259manl\u0131q n\u00fcmun\u0259l\u0259rinin \u015fahidi olan d\u00fc\u015fm\u0259n c\u0259bh\u0259d\u0259 at\u0259\u015fk\u0259s\u0259 raz\u0131l\u0131q verm\u0259li oldu.<\/p>\n<blockquote><p>Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Prezidenti Heyd\u0259r \u018fliyev h\u0259rbi t\u0259hsil sisteminin daha da inki\u015faf etdirilm\u0259si m\u0259qs\u0259di il\u0259 1999-cu il yanvar\u0131n 20-d\u0259 H\u0259rbi Akademiyan\u0131n yarad\u0131lmas\u0131 haqq\u0131nda <strong>f\u0259rman imzalam\u0131\u015fd\u0131r.<\/strong><\/p>\n<p><strong>Prezidentin 20 avqust 2001-ci il tarixli f\u0259rman\u0131 il\u0259 Silahl\u0131 Q\u00fcvv\u0259l\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn kadr haz\u0131rl\u0131\u011f\u0131n\u0131n t\u0259kmill\u0259\u015fdirilm\u0259si m\u0259qs\u0259dil\u0259 M\u00fcdafi\u0259 Nazirliyi sistemind\u0259 f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259r\u0259n m\u0259kt\u0259bl\u0259r Az\u0259rbaycan Ali H\u0259rbi M\u0259kt\u0259bi, Az\u0259rbaycan H\u0259rbi D\u0259niz\u00e7ilik M\u0259kt\u0259bi v\u0259 Az\u0259rbaycan Ali H\u0259rbi T\u0259yyar\u0259\u00e7ilik M\u0259kt\u0259bi adland\u0131r\u0131lm\u0131\u015fd\u0131r. Az\u0259rbaycan Silahl\u0131 Q\u00fcvv\u0259l\u0259rinin quruculu\u011fu prosesi davam etdirilir v\u0259 ordumuz inki\u015faf, t\u0259kmill\u0259\u015fm\u0259 d\u00f6vr\u00fcn\u00fc ya\u015fay\u0131r. Bu ordu i\u015f\u011fal olunmu\u015f \u0259razil\u0259ri d\u00fc\u015fm\u0259nd\u0259n azad etm\u0259li, \u00f6lk\u0259nin \u0259razi b\u00fct\u00f6vl\u00fcy\u00fcn\u00fc qorumal\u0131d\u0131r. Tarixi varislik \u0259n\u0259n\u0259sin\u0259 uy\u011fun olaraq Prezidentin f\u0259rman\u0131 il\u0259 Az\u0259rbaycan Xalq C\u00fcmhuriyy\u0259ti d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 Milli Ordunun yarand\u0131\u011f\u0131 <span style=\"color: #ff0000;\">26 iyun g\u00fcn\u00fc Az\u0259rbaycan Silahl\u0131 Q\u00fcvv\u0259l\u0259ri G\u00fcn\u00fc<\/span> kimi bayram edilir.<\/strong><\/p><\/blockquote>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Bu g\u00fcn Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Silahl\u0131 Q\u00fcvv\u0259l\u0259ri G\u00fcn\u00fcd\u00fcr. RUB\u0130N.AZ \u00a0xat\u0131rlad\u0131r ki, Ordunun yarad\u0131lmas\u0131ndan 105 il \u00f6t\u00fcr. \u0130lk d\u0259f\u0259 Az\u0259rbaycan<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":29281,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[36],"tags":[],"class_list":["post-29280","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-manset"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/29280","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=29280"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/29280\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":29282,"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/29280\/revisions\/29282"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/29281"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=29280"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=29280"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=29280"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}