{"id":29269,"date":"2023-06-25T20:08:45","date_gmt":"2023-06-25T16:08:45","guid":{"rendered":"https:\/\/rubin.az\/?p=29269"},"modified":"2023-06-25T20:08:45","modified_gmt":"2023-06-25T16:08:45","slug":"bu-meyv%c9%99-t%c9%99zyiqi-asagi-salir-v%c9%99-agrinin-t%c9%99bii-d%c9%99rmanidir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/rubin.az\/?p=29269","title":{"rendered":"Bu meyv\u0259 t\u0259zyiqi a\u015fa\u011f\u0131 sal\u0131r v\u0259 a\u011fr\u0131n\u0131n t\u0259bii d\u0259rman\u0131d\u0131r&#8230;"},"content":{"rendered":"<p><strong>&#8220;Zeytun Aral\u0131q d\u0259nizi menyusunun ba\u015fl\u0131ca t\u0259rkib hiss\u0259sidir, burada faydal\u0131 ya\u011flar birinci yerd\u0259dir, zeytun ya\u011f\u0131 is\u0259 bel\u0259 ya\u011flar\u0131n \u0259sas\u0131n\u0131 t\u0259\u015fkil edir&#8230;&#8221;<\/strong><\/p>\n<div><strong>&#8220;Zeytun buda\u011f\u0131 uzun ill\u0259r s\u00fclh v\u0259 q\u0259l\u0259b\u0259 r\u0259mzi olub,\u00a0 yunan mifologiyas\u0131nda is\u0259 Allahlar\u0131n m\u0259hk\u0259m\u0259si zeytunu \u0259n yax\u015f\u0131 h\u0259diyy\u0259 hesab edib&#8230;&#8221;<\/strong><\/div>\n<div><\/div>\n<div>Bu meyv\u0259 m\u00fch\u00fcm fitonutriyentl\u0259rl\u0259 z\u0259ngindir v\u0259 t\u0259rkibind\u0259 y\u00fckd\u0259k miqdarda E vitamini v\u0259 x\u0259r\u00e7\u0259ngl\u0259 m\u00fcbariz\u0259 aparan, \u00fcr\u0259k-damar sistemin\u0259 m\u00fcsb\u0259t t\u0259sir ed\u0259n antioksidant var. Lakin bu da ham\u0131s\u0131 deyil.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>Bu bar\u0259d\u0259 Serbiyan\u0131n &#8220;Danas&#8221; n\u0259\u015fri yaz\u0131b.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>Bu meyv\u0259, h\u0259r \u015feyd\u0259n \u00f6nc\u0259, \u00f6z ya\u011f\u0131 il\u0259 m\u0259\u015fhurdur v\u0259 b\u00fct\u00fcn d\u00fcnyada insanlar zeytunu \u00e7ox xo\u015flay\u0131r.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>Zeytunun m\u0259n\u015f\u0259yi Asiyan\u0131n, Avropan\u0131n v\u0259 Afrikan\u0131n Aral\u0131q d\u0259nizi regionlar\u0131ndand\u0131r, onun meyv\u0259l\u0259ri insanlar t\u0259r\u0259find\u0259n m\u00fcxt\u0259lif formalarda sa\u011flaml\u0131\u011fa fayda ver\u0259r\u0259k istifad\u0259 edilir.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>Zeytun Aral\u0131q d\u0259nizi menyusunun ba\u015fl\u0131ca t\u0259rkib hiss\u0259sidir, burada faydal\u0131 ya\u011flar birinci yerd\u0259dir, zeytun ya\u011f\u0131 is\u0259 bel\u0259 ya\u011flar\u0131n \u0259sas m\u0259nb\u0259yidir.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>Aral\u0131q d\u0259nizi p\u0259hrizind\u0259 ya\u011flardan imtina etm\u0259y\u0259 g\u0259r\u0259k yoxdur, sad\u0259c\u0259, z\u0259r\u0259rli ya\u011flar\u0131 faydal\u0131 ya\u011flarla, o c\u00fcml\u0259d\u0259n el\u0259 zeytunda olan az doymu\u015f ya\u011flarla \u0259v\u0259z etm\u0259k g\u0259r\u0259kdir.<\/div>\n<div><\/div>\n<div><strong>Meyv\u0259, yoxsa t\u0259r\u0259v\u0259z?<\/strong><\/div>\n<div><\/div>\n<div>Zeytunun meyv\u0259, yaxud t\u0259r\u0259v\u0259z oldu\u011funu soru\u015fsaq, \u0259ks\u0259riyy\u0259ti bunun cavab\u0131n\u0131, y\u0259qin ki, bilm\u0259y\u0259c\u0259k. T\u0259snifata g\u00f6r\u0259, zeytun \u015faftal\u0131ya, badama v\u0259 manqoya yax\u0131n olan \u00e7\u0259yird\u0259kli meyv\u0259l\u0259r\u0259 aiddir.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>Aral\u0131q d\u0259nizinin \u015f\u0259rqind\u0259 insanlar zeytunu h\u0259l\u0259 6-8 min il \u00f6nc\u0259 q\u0131sa a\u011faclardan toplay\u0131b. Zeytun buda\u011f\u0131 uzun ill\u0259r s\u00fclh v\u0259 q\u0259l\u0259b\u0259 r\u0259mzi olub. Zeytun \u0259srl\u0259rl\u0259 yeti\u015fdirilib, m\u0259hsulunu onillikl\u0259rl\u0259 g\u00f6zl\u0259yibl\u0259r.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>Yunan mifologiyas\u0131nda Afina Poseydonla Afina \u00fcz\u0259rind\u0259 q\u0259yyumluq u\u011frunda r\u0259qab\u0259t apar\u0131b. Afina ilk zeytun a\u011fac\u0131n\u0131 \u0259kdikd\u0259n sonra qalib g\u0259lib, Allahlar\u0131n m\u0259hk\u0259m\u0259si is\u0259 onu \u0259n yax\u015f\u0131 h\u0259diyy\u0259 hesab edib.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>Zeytun oktyabrdan yanvarad\u0259k y\u0131\u011f\u0131l\u0131r, y\u0259ni onu birba\u015fa a\u011facdan yem\u0259k m\u00fcmk\u00fcn deyil, \u00e7\u00fcnki o, b\u0259rk v\u0259 ac\u0131d\u0131r.<\/div>\n<div><\/div>\n<div><strong>Kaloril\u0259r, vitaminl\u0259r, minerallar&#8230;<\/strong><\/div>\n<div><\/div>\n<div>Zeytun a\u015fa\u011f\u0131 kalorili meyv\u0259dir, q\u0259lyanalt\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn v\u0259 ya salatlar, pastalar v\u0259 ya pitsalara inqridiyent kimi \u0259la uy\u011fun g\u0259lir.<\/div>\n<div>Zeytunun \u00e7oxsayl\u0131 \u00e7e\u015fidl\u0259ri var, lakin, \u00fcmumilikd\u0259 o, faydal\u0131 madd\u0259l\u0259rl\u0259 z\u0259ngindir.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>100 qram ya\u015f\u0131l zeytunda 145 kalori, 3, 8 qram karbohidrat, bir qram z\u00fclal, 15, 3 qram ya\u011flar, 3, 3 qram sel\u00fcloza, 3, 8 milliqram E vitamini, 0, 1 milliqram mis, 52 milliqram kalsium, 0, 5 milliqram d\u0259mir v\u0259 11 milliqram maqnezium var.<\/div>\n<div><\/div>\n<div><strong>T\u0259zyiqin v\u0259 s\u00fcm\u00fckl\u0259rin b\u0259rkliyinin nizamlanmas\u0131\u00a0<\/strong><\/div>\n<div><\/div>\n<div>Zeytun xolesterinin miqdar\u0131n\u0131 v\u0259 y\u00fcks\u0259k arterial t\u0259zyiqi a\u015fa\u011f\u0131 salmaqda k\u00f6m\u0259k edir. Zeytun &#8220;faydal\u0131 ya\u011flar\u0131n&#8221; yax\u015f\u0131 m\u0259nb\u0259yi oldu\u011fundan o, ba\u015fqa ya\u011flar kimi arteriyalar\u0131 z\u0259d\u0259l\u0259mir.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>T\u0259diqatlar zeytunun qan t\u0259zyiqini a\u015fa\u011f\u0131 salmaq qabiliyy\u0259tini v\u0259 xolesterinin miqdar\u0131na n\u0259zar\u0259t etm\u0259y\u0259 v\u0259 a\u015fa\u011f\u0131 salma\u011fa k\u00f6m\u0259k etdiyini g\u00f6st\u0259rib. Hipotenziv effekt zeytunda olan olein tur\u015fusu il\u0259 t\u0259min edilir.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>T\u0259dqiqatlar h\u0259m\u00e7inin zeytundan, zeytun ya\u011f\u0131ndan v\u0259 Aral\u0131q d\u0259nizi menyusundan olan ba\u015fqa m\u0259hsullardan istifad\u0259 ed\u0259nd\u0259n sonra qan t\u0259zyiqinin v\u0259 \u00fcmumi \u00fcr\u0259k-damar iltihab\u0131n\u0131n xeyli a\u015fa\u011f\u0131 d\u00fc\u015fm\u0259sini t\u0259sdiq edib.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>\u0130ltihabi prosesl\u0259r bir \u00e7ox x\u0259st\u0259likl\u0259r\u0259 g\u0259tirib \u00e7\u0131xar\u0131r. A\u011fr\u0131ya qar\u015f\u0131 d\u0259rmanlar a\u011fr\u0131n\u0131 g\u00f6t\u00fcr\u00fcr, lakin arzuolunmaz t\u0259sir g\u00f6st\u0259r\u0259 bil\u0259r. Zeytun bir n\u00f6v t\u0259bii ibuprofendir.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>O, iltihab\u0131 t\u00f6r\u0259d\u0259n fermentl\u0259rin art\u0131m\u0131n\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 al\u0131r, h\u0259m\u00e7inin a\u011fr\u0131n\u0131 g\u00f6t\u00fcrm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn t\u0259bii d\u0259rman kimi t\u0259sir edir. \u0130ltihab h\u0259m\u00e7inin \u00fcr\u0259k-damar x\u0259st\u0259likl\u0259rind\u0259 b\u00f6y\u00fck rol oynay\u0131r, ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 zeytun \u00fcr\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn faydal\u0131d\u0131r.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>&#8220;Europian Journal of Nutrition&#8221; jurnal\u0131nda d\u0259rc edil\u0259n bir s\u0131ra t\u0259dqiqatlarda s\u00fcbut olunub ki, zeytunda olan fenol birl\u0259\u015fm\u0259l\u0259ri orqanizmd\u0259 vitaminl\u0259ri v\u0259 antibakterial madd\u0259l\u0259ri ifraz ed\u0259n faydal\u0131 bifudobakteriyalar\u0131n miqdar\u0131n\u0131 art\u0131ra bil\u0259r.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>Bel\u0259likl\u0259, zeytun ba\u011f\u0131rsa\u011f\u0131n sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131n\u0131 v\u0259\u00a0 mikrofloran\u0131 yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131r\u0131r, dem\u0259li, onu t\u0259bii probiotik kimi d\u0259 istifad\u0259 etm\u0259k m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>Zeytunda olan polifenollar s\u00fcm\u00fckl\u0259rin nazilm\u0259sind\u0259 faydal\u0131d\u0131r. Bir \u00e7ox t\u0259dqiqatlar bu birl\u0259\u015fm\u0259l\u0259rin sa\u011flam s\u00fcm\u00fckl\u0259rin formala\u015fmas\u0131 v\u0259 saxlan\u0131lmas\u0131nda effektliyini g\u00f6st\u0259rib.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>Zeytunda olan fitonutriyetentl\u0259rin say\u0259sind\u0259 bu meyv\u0259ni s\u00fcm\u00fckl\u0259 ba\u011fl\u0131 probleml\u0259ri olanlar\u0131n v\u0259 osteoporozdan \u0259ziyy\u0259t \u00e7\u0259k\u0259nl\u0259rin qida rasionuna daxil edilm\u0259si arzuolunand\u0131r.<\/div>\n<div><u>Moderator.az<\/u><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>&#8220;Zeytun Aral\u0131q d\u0259nizi menyusunun ba\u015fl\u0131ca t\u0259rkib hiss\u0259sidir, burada faydal\u0131 ya\u011flar birinci yerd\u0259dir, zeytun ya\u011f\u0131 is\u0259 bel\u0259 ya\u011flar\u0131n \u0259sas\u0131n\u0131<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":29271,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[33],"tags":[],"class_list":["post-29269","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-saglamliq"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/29269","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=29269"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/29269\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":29272,"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/29269\/revisions\/29272"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/29271"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=29269"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=29269"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=29269"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}