{"id":24486,"date":"2023-01-21T12:00:06","date_gmt":"2023-01-21T08:00:06","guid":{"rendered":"https:\/\/rubin.az\/?p=24486"},"modified":"2023-01-21T12:00:06","modified_gmt":"2023-01-21T08:00:06","slug":"s%c9%99rqd%c9%99-ilk-opera-yazan-b%c9%99st%c9%99kar-qadin","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/rubin.az\/?p=24486","title":{"rendered":"\u015e\u0259rqd\u0259 ilk opera yazan b\u0259st\u0259kar qad\u0131n"},"content":{"rendered":"<div dir=\"auto\">O, dahi s\u0259n\u0259tkar \u00dczeyir b\u0259y Hac\u0131b\u0259ylinin b\u00f6y\u00fck g\u0259l\u0259c\u0259yin\u0259 inand\u0131\u011f\u0131 t\u0259l\u0259b\u0259 kimi korifey b\u0259st\u0259kardan xeyir-dua alm\u0131\u015f, musiqi t\u0259hsili g\u00f6rm\u0259zd\u0259n \u00f6nc\u0259 pianoda m\u0259har\u0259tl\u0259 ifa ed\u0259r\u0259k \u0259s\u0259rl\u0259r b\u0259st\u0259l\u0259mi\u015f, h\u0259l\u0259 g\u0259nc ya\u015flar\u0131nda b\u00f6y\u00fck s\u0259n\u0259t adamlar\u0131n\u0131, inc\u0259s\u0259n\u0259t xadiml\u0259rini istedad\u0131na inand\u0131ra bilmi\u015fdi. Az\u0259rbaycan musiqi s\u0259n\u0259tini \u00f6z\u00fcn\u0259xas yarad\u0131c\u0131l\u0131q d\u0259st-x\u0259tti il\u0259 z\u0259nginl\u0259\u015fdir\u0259n b\u0259st\u0259kar, Az\u0259rbaycan\u0131n Xalq artisti, \u201c\u015e\u00f6hr\u0259t\u201d ordeni laureat\u0131, \u015e\u0259rqd\u0259 ilk opera yazan qad\u0131n b\u0259st\u0259kar \u015e\u0259fiq\u0259 Axundovan\u0131n (1924\u20132013) s\u0259n\u0259t yolunun m\u00fc\u0259yy\u0259nl\u0259\u015fm\u0259sind\u0259 ustad m\u00fc\u0259lliminin b\u00f6y\u00fck rolu olmu\u015fdu. Z\u0259ngin v\u0259 maraql\u0131 oldu\u011fu q\u0259d\u0259r \u00e7\u0259tin v\u0259 ke\u015fm\u0259ke\u015fli bir h\u0259yat yolu ke\u00e7\u0259n \u015e\u0259fiq\u0259 xan\u0131m\u0131n \u00f6mr\u00fcnd\u0259, s\u0259n\u0259t taleyind\u0259 \u0259n b\u00f6y\u00fck \u015fans\u0131 is\u0259 daim xeyirxah insanlarla qar\u015f\u0131la\u015fmas\u0131 idi.<\/p>\n<hr id=\"system-readmore\" \/>\n<\/div>\n<div class=\"x11i5rnm xat24cr x1mh8g0r x1vvkbs xtlvy1s x126k92a\">\n<div dir=\"auto\">\u015e\u0259fiq\u0259 Qulam q\u0131z\u0131 Axundova 1924-c\u00fc il yanvar\u0131n 21-d\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n q\u0259dim v\u0259 g\u00f6z\u0259l \u015f\u0259h\u0259rl\u0259rind\u0259n olan (o vaxt Nuxa adlanan) \u015e\u0259kid\u0259, say\u0131l\u0131b-se\u00e7il\u0259n Axundovlar ail\u0259sind\u0259 d\u00fcnyaya g\u00f6z a\u00e7\u0131b. Atas\u0131 Qulam Ba\u011f\u0131r o\u011flu Axundov d\u00f6vl\u0259t i\u015f\u00e7isi v\u0259 d\u00f6vr\u00fcn h\u00f6rm\u0259tli ayd\u0131nlar\u0131ndan idi. 1920-ci ild\u0259 N\u0259riman N\u0259rimanov \u015e\u0259kiy\u0259 g\u0259l\u0259nd\u0259 onu qar\u015f\u0131layan m\u0259sul v\u0259zif\u0259li \u015f\u0259xsl\u0259rd\u0259n biri d\u0259 Qulam Axundov olub. O, 1917-1920-ci ill\u0259rd\u0259 \u015e\u0259ki (Nuxa) q\u0259zas\u0131n\u0131n birinci katibi v\u0259zif\u0259sind\u0259 \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015f, el-obas\u0131n\u0131n r\u0259\u011fb\u0259t v\u0259 ehtiram\u0131n\u0131 qazanm\u0131\u015fd\u0131. \u015e\u0259fiq\u0259 xan\u0131m\u0131n anas\u0131 Z\u00fcleyxa S\u0259m\u0259d q\u0131z\u0131 is\u0259 evdar qad\u0131n olub. Ail\u0259d\u0259 \u015e\u0259fiq\u0259d\u0259n ba\u015fqa 4 u\u015faq da b\u00f6y\u00fcy\u00fcrd\u00fc: \u0130sm\u0259t, Tahir, N\u0259riman v\u0259 R\u0259fiq\u0259. B\u00f6y\u00fck bac\u0131s\u0131, Qulam Axundovun ilk \u00f6vlad\u0131 v\u0259 ail\u0259nin sevimlisi olan Z\u00fcmr\u00fcd xan\u0131m\u0131n is\u0259 \u015e\u0259fiq\u0259 Axundovan\u0131n h\u0259yat\u0131nda \u00e7ox \u0259v\u0259zedilm\u0259z xidm\u0259tl\u0259ri olmu\u015fdu. H\u0259l\u0259 15 ya\u015f\u0131ndan Pedaqoji Texnikumu (indi ADPU n\u0259zdind\u0259ki Az\u0259rbaycan D\u00f6vl\u0259t Pedaqoji Kolleci) bitirib Az\u0259rbaycan q\u0131zlar\u0131na d\u0259rs dey\u0259n, mill\u0259tinin qad\u0131nlar\u0131n\u0131 savadl\u0131 g\u00f6rm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn \u00f6mr\u00fc boyu m\u0259kt\u0259b v\u0259 universitetl\u0259rd\u0259 f\u0259dakarl\u0131qla \u00e7al\u0131\u015fan alim v\u0259 pedaqoq Z\u00fcmr\u00fcd Axundovan\u0131n \u015e\u0259fiq\u0259 xan\u0131m\u0131n \u015f\u0259xsiyy\u0259t kimi formala\u015fmas\u0131nda \u00f6n\u0259mli rolu vard\u0131.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Q\u0259dim tarixi, g\u00f6z\u0259l m\u0259nz\u0259r\u0259l\u0259ri, f\u00fcsunkar t\u0259bi\u0259ti, \u015firin, m\u0259z\u0259li s\u00f6hb\u0259tli insanlar\u0131 il\u0259 ham\u0131n\u0131 valeh ed\u0259n \u015e\u0259ki torpa\u011f\u0131nda g\u0259l\u0259c\u0259yin b\u00f6y\u00fck bir s\u0259n\u0259tkar\u0131 b\u00f6y\u00fcy\u00fcrd\u00fc. \u00d6vladlar\u0131na m\u00fck\u0259mm\u0259l t\u0259hsil ver\u0259n, onlar\u0131 v\u0259t\u0259n\u0259 \u0259n layiqli insanlar kimi yeti\u015fdirm\u0259y\u0259 \u00e7al\u0131\u015fan atas\u0131 Qulam Axundov q\u0131z\u0131n\u0131n h\u0259kim olmas\u0131n\u0131 arzulay\u0131rd\u0131. Lakin h\u0259l\u0259 ki\u00e7ik ya\u015flar\u0131ndan \u015e\u0259fiq\u0259nin t\u0259bi\u0259t\u0259 sonsuz sevgisi, co\u015f\u011fun h\u0259yat e\u015fqi, g\u00f6z\u0259l z\u00f6vq\u00fc, \u015feir\u0259, musiqiy\u0259 qar\u015f\u0131 h\u0259ssasl\u0131\u011f\u0131 onu ba\u015fqa u\u015faqlardan f\u0259rql\u0259ndirirdi. U\u015faql\u0131q ill\u0259rini xat\u0131rlayanda fikri, x\u0259yal\u0131 h\u0259min uzaq, \u015firin v\u0259 qay\u011f\u0131s\u0131z ill\u0259r\u0259 qanadlan\u0131r, \u00fcz\u00fcn\u0259 x\u0259fif bir t\u0259b\u0259ss\u00fcm qonur, o g\u00fcnl\u0259ri bel\u0259 yada sal\u0131rd\u0131:\u00a0<strong>\u201cEvimiz da\u011flar\u0131n qoynunda yerl\u0259\u015firdi. H\u0259r s\u0259h\u0259r, h\u0259r ax\u015fam da\u011flar\u0131 seyr edirdim. El\u0259 bil t\u0259bi\u0259td\u0259 g\u00f6rd\u00fcy\u00fcm o f\u00fcsunkar g\u00f6z\u0259llikl\u0259rin h\u0259r biri qulaqlar\u0131ma h\u0259zin bir musiqi s\u0259das\u0131 doldururdu. Z\u00f6vq ald\u0131\u011f\u0131m h\u0259r bir g\u00f6z\u0259llikd\u0259 musiqi duyurdum. \u018flb\u0259tt\u0259, o vaxt bu hissl\u0259rin n\u0259 dem\u0259k oldu\u011funu bilmirdim. Sonralar anlad\u0131m ki, bu, m\u0259nim musiqiy\u0259 ba\u011fl\u0131l\u0131\u011f\u0131m imi\u015f. Yad\u0131ma d\u00fc\u015f\u00fcr ki, h\u0259rd\u0259n \u00f6z-\u00f6z\u00fcm\u0259 z\u00fcmz\u00fcm\u0259l\u0259r ed\u0259rdim. O q\u0259d\u0259r musiqiy\u0259 alud\u0259 olmu\u015fdum ki, h\u0259tta r\u0259qs etm\u0259yi d\u0259 \u00e7ox sevirdim. D\u0259f\u0259l\u0259rl\u0259 anam r\u0259qs etm\u0259yimin \u015fahidi olmu\u015fdu\u201d.<\/strong><\/div>\n<\/div>\n<div class=\"x11i5rnm xat24cr x1mh8g0r x1vvkbs xtlvy1s x126k92a\">\n<div dir=\"auto\">\u015e\u0259fiq\u0259 xan\u0131mla do\u011fulan, onunla birg\u0259 b\u00f6y\u00fcy\u0259n istedad\u0131 \u00e7ox ke\u00e7m\u0259d\u0259n ail\u0259 \u00fczvl\u0259rinin v\u0259 \u0259traf\u0131ndak\u0131lar\u0131n da diqq\u0259tini c\u0259lb edir. \u0130lk t\u0259hsilin\u0259 \u015e\u0259ki \u015f\u0259h\u0259rind\u0259ki 6 sayl\u0131 orta m\u0259kt\u0259bd\u0259n ba\u015flay\u0131r. Lakin 30-cu ill\u0259rin \u0259vv\u0259ll\u0259rind\u0259 atas\u0131 Xalq Maarif Komissarl\u0131\u011f\u0131nda v\u0259zif\u0259y\u0259 t\u0259yin olundu\u011fu \u00fc\u00e7\u00fcn ail\u0259 Bak\u0131ya k\u00f6\u00e7\u00fcr. \u015e\u0259fiq\u0259 xan\u0131m da t\u0259hsilini Bak\u0131da davam etdirm\u0259li olur. Onun musiqi\u00e7i ixtisas\u0131n\u0131 se\u00e7m\u0259si, s\u0259n\u0259t\u0259 g\u0259li\u015fi il\u0259 ba\u011fl\u0131 maraql\u0131 faktlar \u00e7oxdur. Atas\u0131 Qulam Axundov h\u0259kim g\u00f6rm\u0259k ist\u0259diyi q\u0131z\u0131n\u0131 fikrind\u0259n da\u015f\u0131nd\u0131rma\u011fa \u00e7al\u0131\u015fsa da, \u015e\u0259fiq\u0259 xan\u0131m\u0131n s\u0259n\u0259t sevgisi onu israrla musiqi sah\u0259sini se\u00e7m\u0259y\u0259 vadar etmi\u015fdi&#8230;<\/div>\n<div dir=\"auto\">\u018fn b\u00f6y\u00fck arzusuna \u00e7atan, s\u0259n\u0259t ideal\u0131na qovu\u015fan \u015e\u0259fiq\u0259 xan\u0131m h\u0259mi\u015f\u0259 \u00f6z\u00fcn\u00fc xo\u015fb\u0259xt s\u0259n\u0259tkar hesab edirdi. \u00c7\u00fcnki taleyi daim onu xeyirxah insanlarla qar\u015f\u0131la\u015fd\u0131raraq s\u0259n\u0259t d\u00fcnyas\u0131na ged\u0259n yolunu ayd\u0131nlatm\u0131\u015fd\u0131. \u015e\u0259fiq\u0259 xan\u0131m\u0131 s\u0259n\u0259t\u0259 g\u0259tir\u0259n yollar \u00e7\u0259tin olsa da, bu yolu ba\u015fa vurma\u011fa d\u0259y\u0259rdi. \u00d6z k\u00f6m\u0259yini ondan \u0259sirg\u0259m\u0259y\u0259n b\u00f6y\u00fck s\u0259n\u0259tkarlar\u0131n t\u0259cr\u00fcb\u0259si g\u0259nc istedadl\u0131 q\u0131za \u0259n yax\u015f\u0131 \u00f6rn\u0259k idi. \u015e\u0259fiq\u0259 xan\u0131m\u0131n ifas\u0131n\u0131 dinl\u0259y\u0259n h\u0259r k\u0259s onun istedad\u0131na inan\u0131r, parlaq g\u0259l\u0259c\u0259yi olaca\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrd\u00fc. T\u0259kc\u0259 ail\u0259 \u00fczvl\u0259ri onun musiqi\u00e7i olmaq ist\u0259yini yax\u015f\u0131 qar\u015f\u0131lamam\u0131\u015fd\u0131. S\u00f6yl\u0259diyin\u0259 g\u00f6r\u0259, yaln\u0131z atas\u0131 deyil, ail\u0259l\u0259rind\u0259 he\u00e7 kim onun musiqi\u00e7i olmas\u0131n\u0131 ist\u0259m\u0259yib. \u015e\u0259fiq\u0259 Axundova h\u0259min g\u00fcnl\u0259ri bel\u0259 xat\u0131rlay\u0131rd\u0131:<strong>\u00a0\u201cPianoda \u00e7alma\u011f\u0131 \u00f6z\u00fcm \u00f6yr\u0259nmi\u015f\u0259m. He\u00e7 bir musiqi t\u0259hsilim yox idi. Birc\u0259 b\u00f6y\u00fck bac\u0131m Z\u00fcmr\u00fcd (akademik M\u0259mm\u0259d Arifin \u00f6m\u00fcr-g\u00fcn yolda\u015f\u0131) \u00e7alma\u011f\u0131m\u0131 \u00e7ox xo\u015flay\u0131rd\u0131. Onlar\u0131n evin\u0259 m\u0259\u015fhur adamlar g\u0259l\u0259rdi. M\u0259n ilk d\u0259f\u0259 d\u00f6vr\u00fcn b\u00f6y\u00fck yaz\u0131\u00e7\u0131 v\u0259 \u015fairl\u0259rini, tan\u0131nm\u0131\u015f s\u0259n\u0259t adamlar\u0131n\u0131 bac\u0131mgild\u0259 g\u00f6rm\u00fc\u015fd\u00fcm. S\u0259m\u0259d Vur\u011fun, Mirz\u0259 \u0130brahimov, \u018fv\u0259z Sad\u0131q, Mir C\u0259lal, C\u0259f\u0259r X\u0259ndan v\u0259 ba\u015fqalar\u0131. Bir d\u0259f\u0259 s\u00f6zaras\u0131 Z\u00fcmr\u00fcd bac\u0131m Mirz\u0259 m\u00fc\u0259llim\u0259 dedi ki, bu il \u015e\u0259fiq\u0259 orta m\u0259kt\u0259bi bitirir. Bilmir\u0259m neyl\u0259y\u0259k. \u00d6z\u00fcn\u00fcn h\u0259v\u0259si musiqiy\u0259dir. Mirz\u0259 \u0130brahimov da d\u0259rhal cavab verdi ki, \u201cburada n\u0259 \u00e7\u0259tin i\u015f var? \u00dczeyir b\u0259yd\u0259n xahi\u015f ed\u0259r\u0259m \u015e\u0259fiq\u0259ni yoxlas\u0131n. G\u00f6r\u0259k, h\u0259qiq\u0259t\u0259n d\u0259 bu q\u0131zda musiqi duyumu var, ya yox\u201d? Z\u0259ng etdi. \u00dczeyir b\u0259y d\u0259 cavab\u0131nda bildirdi ki, indi g\u0259lsinl\u0259r. Bac\u0131mla getdik. \u2013 Bu olub 1941-ci ild\u0259. A\u015f\u0131q Mirz\u0259 Bayram\u0131n s\u00f6zl\u0259rin\u0259 haz\u0131rlad\u0131\u011f\u0131m \u201cBala\u201d mahn\u0131s\u0131n\u0131 \u00e7ald\u0131m v\u0259 oxudum. Bir r\u0259ng v\u0259 bir ne\u00e7\u0259 d\u0259 r\u0259qs ifa etdim. \u00dczeyir b\u0259y m\u0259n\u0259 \u00e7ox diqq\u0259tl\u0259 qulaq asd\u0131qdan sonra dedi: \u201cBu q\u0131z\u0131n \u00e7al\u011f\u0131s\u0131nda yarad\u0131c\u0131l\u0131q hiss olunur. Amma m\u00fctl\u0259q musiqi savad\u0131 almal\u0131d\u0131r\u201d. T\u0259s\u0259vv\u00fcr edin ki, 17 ya\u015f\u0131m var idi. Amma birc\u0259 not da bilmirdim. Kim idi m\u0259ni bu ya\u015f\u0131mda musiqi m\u0259kt\u0259bin\u0259 g\u00f6t\u00fcr\u0259n?! M\u0259hz \u00dczeyir Hac\u0131b\u0259yovun \u2013 o b\u00f6y\u00fck insan\u0131n qay\u011f\u0131s\u0131 m\u0259n\u0259 bu yolda k\u00f6m\u0259k oldu. Onun m\u0259sl\u0259h\u0259ti il\u0259 \u0259vv\u0259lc\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n ilk qad\u0131n b\u0259st\u0259kar\u0131 A\u011fabac\u0131 Rzayevan\u0131n sinfind\u0259 musiqi n\u0259z\u0259riyy\u0259si il\u0259 tan\u0131\u015f oldum. Sonra da Hac\u0131 Xanm\u0259mm\u0259dovun tar sinfin\u0259 getdim. B\u0259xtimd\u0259n \u00dczeyir b\u0259yin t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcs\u00fc il\u0259 Az\u0259rbaycan D\u00f6vl\u0259t Konservatoriyas\u0131n\u0131n n\u0259zdind\u0259 \u201cYarad\u0131c\u0131l\u0131q kurslar\u0131\u201d a\u00e7\u0131ld\u0131. Tar sinfind\u0259n \u00e7\u0131xd\u0131m. \u00dczeyir b\u0259y m\u0259ni \u00f6z qrupuna g\u00f6t\u00fcrd\u00fc. Musiqiy\u0259 meylim o q\u0259d\u0259r g\u00fccl\u00fc idi ki, h\u0259r \u015feyi g\u00f6zl\u0259nildiyind\u0259n d\u0259 tez qavray\u0131rd\u0131m. Klassik musiqini daha \u00e7ox sevirdim. N\u0259hay\u0259t, 1945-ci ild\u0259 konservatoriyaya daxil oldum. O zaman dahi \u00dczeyir b\u0259y Hac\u0131b\u0259yovun d\u0259v\u0259ti il\u0259 rusiyal\u0131 professor Boris \u0130sakovi\u00e7 Zeydman Bak\u0131ya d\u0259v\u0259t edilmi\u015fdi (indi Az\u0259rbaycanda m\u0259\u015fhur olan bir \u00e7ox b\u0259st\u0259karlar m\u0259hz onun yetirm\u0259sidir). M\u0259n d\u0259 onun sinfind\u0259 oxudum. Yad\u0131mdad\u0131r, imtahan zaman\u0131 Qara Qarayev \u00e7ox ciddi t\u0259rzd\u0259 dedi: \u201cBu q\u0131z \u0259sl b\u0259st\u0259kar olacaq\u201d.<\/strong><\/div>\n<div dir=\"auto\">***<\/div>\n<div dir=\"auto\">1941-ci ild\u0259n \u00dczeyir b\u0259yin t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcs\u00fc il\u0259 musiqi t\u0259hsili alan \u015e\u0259fiq\u0259 xan\u0131ma Hac\u0131 Xanm\u0259mm\u0259dov v\u0259 A\u011fabac\u0131 Rzayeva tar\u0131n ifas\u0131n\u0131 v\u0259 sirrl\u0259rini \u00f6yr\u0259dib, Fatma Zeynalova v\u0259 M\u0259mm\u0259d N\u0259sirb\u0259yov is\u0259 musiqi n\u0259z\u0259riyy\u0259sind\u0259n d\u0259rs deyibl\u0259r. 1943-1944-c\u00fc ill\u0259rd\u0259 is\u0259 o, Bak\u0131 Musiqi Texnikumunda (indiki A.Zeynall\u0131 ad\u0131na Musiqi Kolleci) oxuyark\u0259n \u00dczeyir Hac\u0131b\u0259yovlid\u0259n d\u0259rs al\u0131b. Dahi b\u0259st\u0259kar b\u00f6y\u00fck g\u0259l\u0259c\u0259yin\u0259 \u00fcmid b\u0259sl\u0259d\u0259yi t\u0259l\u0259b\u0259sin\u0259 m\u00fc\u0259llifi oldu\u011fu \u201cC\u0259ngi\u201d fortepiano pyesinin not d\u0259ft\u0259rini ba\u011f\u0131\u015flay\u0131b. D\u0259ft\u0259rin titul v\u0259r\u0259qind\u0259 b\u0259st\u0259kar \u00f6z x\u0259tti il\u0259 yazm\u0131\u015fd\u0131: \u201cG\u0259nc b\u0259st\u0259kar, istedadl\u0131 t\u0259l\u0259b\u0259 \u015e\u0259fiq\u0259y\u0259 bir xatir\u0259dir\u201d. \u015e\u0259fiq\u0259 xan\u0131m h\u0259yat\u0131 boyu t\u0259l\u0259b\u0259lik ill\u0259rinin bu qiym\u0259tli xatir\u0259sini, ona \u00e7ox \u0259ziz olan ustad h\u0259diyy\u0259sini s\u0259liq\u0259 il\u0259 qoruyub saxlam\u0131\u015fd\u0131.<\/div>\n<div dir=\"auto\">\u015e\u0259fiq\u0259 Axudova o ill\u0259rd\u0259 bir \u00e7ox instrumental \u0259s\u0259rl\u0259r, mahn\u0131 v\u0259 romanslar yaz\u0131b. Nizami G\u0259nc\u0259vinin s\u00f6zl\u0259rin\u0259 \u201cN\u0259 g\u00f6z\u0259l\u201d v\u0259 \u201cCahanda\u201d, M\u0259h\u0259mm\u0259d F\u00fczulinin s\u00f6zl\u0259rin\u0259 \u201cF\u0259qan etm\u0259k idim\u201d romanslar\u0131, \u201cZ\u0259f\u0259r mar\u015f\u0131\u201d, \u201cZ\u0259f\u0259r bizimdir\u201d, \u201cAna V\u0259t\u0259n\u201d mahn\u0131lar\u0131 v\u0259 s. bel\u0259 \u00f6rn\u0259kl\u0259rd\u0259ndir. G\u0259nc b\u0259st\u0259kar\u0131n yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131nda h\u0259rbi v\u0259t\u0259np\u0259rv\u0259rlik m\u00f6vzusunun geni\u015f yer tutmas\u0131 is\u0259 d\u00f6vr\u00fcn \u00fcslubu, m\u00fcharib\u0259 ill\u0259rinin ruhu il\u0259 ba\u011fl\u0131 idi. 1941-45-ci ill\u0259r m\u00fcharib\u0259si ill\u0259rind\u0259 \u00dczeyir b\u0259y Hac\u0131b\u0259yli g\u0259nc b\u0259st\u0259karlar\u0131 xalq\u0131 ruhland\u0131ran, ona m\u0259n\u0259vi dayaq ola bil\u0259c\u0259k \u0259s\u0259rl\u0259r yazma\u011fa s\u0259sl\u0259yirdi. S\u00fcleyman \u018fl\u0259sg\u0259rov, S\u0259id R\u00fcst\u0259mov, Soltan Hac\u0131b\u0259yov, A\u011fabac\u0131 Rzayeva, \u018f\u015fr\u0259f Abbasov, Fikr\u0259t \u018fmirov, Qara Qarayev, C\u00f6vd\u0259t Hac\u0131yev, Q\u0259nb\u0259r H\u00fcseynli, Cahangir Cahangirov, Tofiq Quliyev, Hac\u0131 Xanm\u0259mm\u0259dov kimi o vaxtk\u0131 g\u0259nc b\u0259st\u0259karlar\u0131n s\u0131ras\u0131nda \u015e\u0259fiq\u0259 Axundova da vard\u0131. Bu g\u0259nc q\u0131z \u00f6z m\u0259\u011frurlu\u011funu, duy\u011fu-d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259l\u0259rini musiqisi il\u0259 kamil \u015f\u0259kild\u0259 ifad\u0259 edirdi. \u015e\u0259fiq\u0259 xan\u0131m\u0131n h\u0259min ill\u0259rd\u0259 yazd\u0131\u011f\u0131 n\u0259\u011fm\u0259l\u0259r bu g\u00fcn d\u0259 \u00f6z g\u00fcnc\u0259lliyini, populyarl\u0131\u011f\u0131n\u0131 qoruyub saxlay\u0131r.<\/div>\n<\/div>\n<div class=\"x11i5rnm xat24cr x1mh8g0r x1vvkbs xtlvy1s x126k92a\">\n<div dir=\"auto\">1956-c\u0131 ild\u0259 \u015e\u0259fiq\u0259 Axundova \u00f6z ustad\u0131n\u0131n t\u0259m\u0259lini qoydu\u011fu ali t\u0259hsil oca\u011f\u0131nda, \u00dczeyir b\u0259y Hac\u0131b\u0259ylinin ad\u0131n\u0131 da\u015f\u0131yan Az\u0259rbaycan D\u00f6vl\u0259t Konservatoriyas\u0131nda (indiki Bak\u0131 Musiqi Akademiyas\u0131nda) b\u0259st\u0259karl\u0131q ixtisas\u0131 \u00fczr\u0259 (Boris Zeydman\u0131n sinfind\u0259) t\u0259hsilini tamamlay\u0131b Az\u0259rbaycan \u0130nc\u0259s\u0259n\u0259t \u0130nstitutunda (indiki Az\u0259rbaycan D\u00f6vl\u0259t M\u0259d\u0259niyy\u0259t v\u0259 \u0130nc\u0259s\u0259n\u0259t Universiteti) pedaqoji f\u0259aliyy\u0259t\u0259 ba\u015flay\u0131r. O, 1989-cu il\u0259d\u0259k burada g\u0259nc musiqi\u00e7il\u0259r\u0259 s\u0259n\u0259tinin inc\u0259likl\u0259rini \u00f6yr\u0259dir.<\/div>\n<\/div>\n<div class=\"x11i5rnm xat24cr x1mh8g0r x1vvkbs xtlvy1s x126k92a\">\n<div dir=\"auto\">1972-ci ild\u0259 \u201cG\u0259lin qayas\u0131\u201d operas\u0131n\u0131 yazan \u015e\u0259fiq\u0259 Axundovan\u0131n ad\u0131 tarix\u0259 \u015e\u0259rqin ilk opera yazan qad\u0131n b\u0259st\u0259kar\u0131 kimi d\u00fc\u015f\u00fcb. \u018fg\u0259r d\u00fcnyada ilk opera yazan qad\u0131n Fran\u00e7eska Ka\u00e7\u00e7ini (1587-1640) polyak \u015fahzad\u0259si, g\u0259l\u0259c\u0259k kral IV Vladislav\u0131n g\u0259li\u015fi \u00fc\u00e7\u00fcn b\u0259st\u0259l\u0259diyi \u201cRucjeronun azadl\u0131\u011f\u0131\u201d (1625) komik operas\u0131 il\u0259 b\u00fct\u00fcn Q\u0259rbi t\u0259\u0259cc\u00fcbl\u0259ndir\u0259 bilmi\u015fdis\u0259, \u015e\u0259fiq\u0259 xan\u0131m da \u201cG\u0259lin qayas\u0131\u201d il\u0259 \u015e\u0259rqd\u0259 ilk opera yazan qad\u0131n kimi s\u0259n\u0259tin\u0259 qar\u015f\u0131 b\u00f6y\u00fck maraq do\u011furmu\u015fdu. S\u0259n\u0259tsev\u0259rl\u0259ri valeh ed\u0259n \u201cG\u0259lin qayas\u0131\u201d yaz\u0131ld\u0131\u011f\u0131 d\u00f6vr\u00fcn g\u00f6rk\u0259mli musiqi t\u0259nqid\u00e7il\u0259rinin v\u0259 s\u0259n\u0259t\u015f\u00fcnaslar\u0131n\u0131n da diqq\u0259tini c\u0259lb etmi\u015f, \u0259s\u0259r Az\u0259rbaycan musiqi tarixinin m\u00f6ht\u0259\u015f\u0259m u\u011furlar\u0131ndan biri kimi d\u0259y\u0259rl\u0259ndirilmi\u015fdi. S\u00fcleyman R\u0259himovun \u201cG\u0259lin qayas\u0131\u201d povestinin motivl\u0259ri \u0259sas\u0131nda \u0130sk\u0259nd\u0259r Co\u015fqunun yazd\u0131\u011f\u0131 libretto \u015e\u0259fiq\u0259 xan\u0131m\u0131n musiqi yozumunda \u00f6z\u00fcn\u00fcn \u00e7ox u\u011furlu h\u0259llini tapm\u0131\u015f, 1974-c\u00fc ild\u0259n Az\u0259rbaycan D\u00f6vl\u0259t Opera v\u0259 Balet Teatr\u0131n\u0131n s\u0259hn\u0259sind\u0259 ne\u00e7\u0259-ne\u00e7\u0259 ifa\u00e7\u0131n\u0131 yeti\u015fdirmi\u015f, s\u00fcr\u0259kli tama\u015fa\u00e7\u0131 alq\u0131\u015f\u0131 il\u0259 qar\u015f\u0131lanm\u0131\u015fd\u0131.<\/div>\n<\/div>\n<div class=\"x11i5rnm xat24cr x1mh8g0r x1vvkbs xtlvy1s x126k92a\">\n<div dir=\"auto\"><strong>\u015e\u0259fiq\u0259 Axundova \u00dczeyir b\u0259y Hac\u0131b\u0259ylinin k\u0259\u015ffi idi. Dahil\u0259rin proqnozlar\u0131nda yan\u0131lmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 \u00dczeyir b\u0259y Hac\u0131b\u0259ylinin \u015e\u0259fiq\u0259 xan\u0131ma m\u00fcnasib\u0259tinin timsal\u0131nda bir daha ayd\u0131n g\u00f6rm\u0259k olur. \u015e\u0259fiq\u0259 Axundova n\u0259inki \u015e\u0259rqd\u0259 ilk opera yazan qad\u0131n kimi, musiqi s\u0259n\u0259tind\u0259 bir \u00e7ox \u0130LKl\u0259r\u0259 imza atan b\u0259st\u0259kar kimi ustad\u0131n\u0131n etimad\u0131n\u0131 v\u0259 \u00fcmidl\u0259rini do\u011frultmu\u015fdu. O, ilk az\u0259rbaycanl\u0131 qad\u0131n b\u0259st\u0259kard\u0131r ki, simfonik poema yaz\u0131b, simfonik kvartet \u00fc\u00e7\u00fcn pyesl\u0259r b\u0259st\u0259l\u0259yib. Onun fortepiano \u00fc\u00e7\u00fcn sonata v\u0259 sonatinalar\u0131n m\u00fc\u0259llifidir, simfonik s\u00fcitas\u0131 var. \u015e\u0259fiq\u0259 xan\u0131m ilk az\u0259rbaycanl\u0131 qad\u0131n b\u0259st\u0259kard\u0131r ki, libretto m\u00fc\u0259llifidir. B\u00fct\u00fcn bu \u0130LKl\u0259r onun b\u0259st\u0259kar \u015f\u00f6hr\u0259tini daha uzaqlara apar\u0131r, yeni yarad\u0131c\u0131l\u0131q u\u011furlar\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn ilham verirdi&#8230;<\/strong><\/div>\n<\/div>\n<div class=\"x11i5rnm xat24cr x1mh8g0r x1vvkbs xtlvy1s x126k92a\">\n<div dir=\"auto\">\u015e\u0259fiq\u0259 Axundovan\u0131n geni\u015f, z\u0259ngin v\u0259 \u00e7ox\u015fax\u0259li yarad\u0131c\u0131l\u0131q irsi var. 300-\u0259 yax\u0131n mahn\u0131 v\u0259 romanslar\u0131 da onun b\u00f6y\u00fck istedad\u0131n\u0131n \u0259v\u0259zsiz t\u00f6hf\u0259l\u0259ridir. \u201cMehriban olaq\u201d, \u201cN\u0259d\u0259n oldu\u201d, \u201cS\u0259nsiz s\u0259ninl\u0259\u201d, \u201cH\u0259yat, s\u0259n n\u0259 \u015firins\u0259n\u201d, \u201cG\u00f6zl\u0259rimin i\u015f\u0131\u011f\u0131\u201d, \u201cK\u00f6n\u00fcl t\u0259ran\u0259si\u201d, \u201cXo\u015f g\u00f6rd\u00fck, ana torpaq\u201d, \u201cAnama m\u0259ktub\u201d v\u0259 b. bel\u0259 d\u0259y\u0259rli musiqi \u0259s\u0259rl\u0259rind\u0259ndir. Bu mahn\u0131lar\u0131 R\u00fcbab\u0259 Muradova, \u015e\u00f6vk\u0259t \u018fl\u0259kb\u0259rova, G\u00fcla\u011fa M\u0259mm\u0259dov, Anatollu Q\u0259niyev, Flora K\u0259rimova, Elmira R\u0259himova, Zaur Rzayev, S\u0259kin\u0259 \u0130smay\u0131lova v\u0259 ba\u015fqa m\u0259\u015fhur m\u00fc\u011f\u0259nnil\u0259r ifa edib. B\u0259st\u0259kar eyni zamanda, \u201cEv bizim, sirr bizim\u201d (1965) operettas\u0131, \u201cLeyla\u201d, \u201cB\u0259xtiyar ell\u0259r\u201d v\u0259 s. \u0259s\u0259rl\u0259ri il\u0259 \u015f\u00f6hr\u0259t qazanm\u0131\u015fd\u0131. Az\u0259rbaycan tama\u015fa\u00e7\u0131s\u0131n\u0131n b\u00f6y\u00fck maraqla qar\u015f\u0131lad\u0131\u011f\u0131, Xalq artisti N\u0259sib\u0259 Zeynalovan\u0131n i\u015ftirak etdiyi \u201cEv bizim, sirr bizim\u201d operettas\u0131 xalq t\u0259r\u0259find\u0259n \u00f6z\u0259llikl\u0259 sevilmi\u015fdir.<\/div>\n<\/div>\n<div class=\"x11i5rnm xat24cr x1mh8g0r x1vvkbs xtlvy1s x126k92a\">\n<div dir=\"auto\">O, h\u0259m\u00e7inin simli kvartet \u00fc\u00e7\u00fcn pyesl\u0259r, xor \u00fc\u00e7\u00fcn silsil\u0259l\u0259r v\u0259 bir \u00e7ox s\u00fcitalar b\u0259st\u0259l\u0259mi\u015f, dramatik teatr \u00fc\u00e7\u00fcn \u201cAyd\u0131n\u201d, \u201c\u018flvida, Hindistan!\u201d, \u201cN\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcn ya\u015fay\u0131rsan?\u201d \u201cB\u00f6y\u00fck \u00fcr\u0259k\u201d, \u201c\u00dcr\u0259k sev\u0259rs\u0259\u201d, \u201cYaz\u0131\u011fam, sevm\u0259 m\u0259ni\u201d, \u201cSon m\u0259ktub\u201d v\u0259 b. tama\u015falar\u0131n, \u201cT\u0259lx\u0259yin na\u011f\u0131l\u0131\u201d, \u201cDov\u015fan\u0131n ad g\u00fcn\u00fc\u201d v\u0259 b. u\u015faq tama\u015falar\u0131n\u0131n musiqisini yazm\u0131\u015fd\u0131. \u015e\u0259fiq\u0259 xan\u0131m\u0131n Az\u0259rbaycan \u015fairl\u0259rinin \u015feirl\u0259rin\u0259 b\u0259st\u0259l\u0259diyi g\u00f6z\u0259l lirik mahn\u0131lar\u0131 v\u0259 romanslar\u0131 is\u0259 xalq aras\u0131nda \u00f6z\u0259llikl\u0259 m\u0259\u015fhurdur.<\/div>\n<\/div>\n<div class=\"x11i5rnm xat24cr x1mh8g0r x1vvkbs xtlvy1s x126k92a\">\n<div dir=\"auto\">B\u00f6y\u00fck s\u0259n\u0259tkar Xalq \u015fairi S\u0259m\u0259d Vur\u011fun b\u0259st\u0259kar\u0131n yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131na x\u00fcsusi diqq\u0259tl\u0259 yana\u015f\u0131rd\u0131. \u015e\u0259fiq\u0259 Axundova S\u0259m\u0259d Vur\u011funun \u201cAyg\u00fcn\u201d poemas\u0131n\u0131 ona h\u0259sr etdiyini deyirdi. Burada Az\u0259rbaycan qad\u0131n\u0131n s\u0259n\u0259t yolunda qar\u015f\u0131la\u015fd\u0131\u011f\u0131 \u00e7\u0259tinlikl\u0259r \u015e\u0259fiq\u0259 Axundovan\u0131n ya\u015fant\u0131lar\u0131n\u0131, musiqi karyeras\u0131 u\u011frunda m\u00fcbariz\u0259sini v\u0259 n\u0259hay\u0259t, qalib g\u0259l\u0259n s\u0259n\u0259t e\u015fqini dol\u011fun sur\u0259td\u0259 \u0259ks etdirir. \u015e\u0259fiq\u0259 xan\u0131m\u0131n h\u0259yat yolda\u015f\u0131 onun s\u0259n\u0259tin\u0259 mane olmaq, bu s\u0259n\u0259t ax\u0131n\u0131n\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 k\u0259sm\u0259k ist\u0259mi\u015f, lakin b\u0259st\u0259kar tutdu\u011fu yoldan d\u00f6nm\u0259mi\u015fdi. Daha m\u00f6hk\u0259m inadla s\u0259n\u0259tin\u0259 ba\u011flanm\u0131\u015f, yeni-yeni \u0259s\u0259rl\u0259r yaratm\u0131\u015fd\u0131. \u201cAyg\u00fcn\u201d filmind\u0259 \u015e\u0259fiq\u0259 xan\u0131m\u0131n \u201cXatir\u0259l\u0259r\u201d adl\u0131 romans\u0131 da s\u0259sl\u0259nir. O, S\u0259m\u0259d Vur\u011funun \u015feirl\u0259rin\u0259 bir \u00e7ox mahn\u0131 da b\u0259st\u0259l\u0259mi\u015f, h\u0259min mahn\u0131lar dill\u0259r \u0259zb\u0259ri olmu\u015fdur.<\/div>\n<\/div>\n<div class=\"x11i5rnm xat24cr x1mh8g0r x1vvkbs xtlvy1s x126k92a\">\n<div dir=\"auto\">\u015e\u0259fiq\u0259 Axundovan\u0131n h\u0259yat v\u0259 yarad\u0131c\u0131l\u0131q yolu bir h\u00fcn\u0259r m\u0259kt\u0259bi, s\u0259n\u0259t d\u0259rsidir. \u015e\u0259r\u0259fli bir dastan\u0131 xat\u0131rladan bu \u00f6mr\u00fcn h\u0259r bir s\u0259hif\u0259sini v\u0259r\u0259ql\u0259dikc\u0259 Az\u0259rbaycan qad\u0131n\u0131n\u0131n \u00f6rn\u0259k \u015f\u0259xsiyy\u0259ti il\u0259 f\u0259xr edir, q\u00fcrur duyuruq. Pe\u015f\u0259kar b\u0259st\u0259kar kimi ilk d\u0259f\u0259 Mirvarid Dilbazinin \u201cBe\u015fik ba\u015f\u0131nda\u201d \u015feirin\u0259 m\u00fcraci\u0259t ed\u0259n \u015e\u0259fiq\u0259 xan\u0131m\u0131n mahn\u0131lar\u0131n\u0131n ilk ifa\u00e7\u0131s\u0131 b\u00f6y\u00fck s\u0259n\u0259tkar\u0131m\u0131z B\u00fclb\u00fcl olub. 1944-c\u00fc ild\u0259 Tiflisd\u0259 ke\u00e7iril\u0259n \u201cMusiqi bahar\u0131\u201d festival\u0131nda o, \u015e\u0259fiq\u0259 Axundovan\u0131n \u201cR\u00f6ya\u201d adl\u0131 mahn\u0131s\u0131n\u0131 ifa edib. Sonralar \u015e\u00f6vk\u0259t M\u0259mm\u0259dova, Sara Q\u0259dimova, Fatma Mehr\u0259liyeva, \u015e\u00f6vk\u0259t \u018fl\u0259kb\u0259rova, T\u00fck\u0259zban \u0130smay\u0131lova, Zeyn\u0259b Xanlarova, G\u00fclyaz v\u0259 G\u00fclyanaq M\u0259mm\u0259dova bac\u0131lar\u0131, Eldar \u018fl\u0259kb\u0259rov, qarda\u015f T\u00fcrkiy\u0259d\u0259 \u0130brahim Tatl\u0131s\u0259s, \u018fhm\u0259d \u015e\u0259f\u0259q, istedadl\u0131 g\u0259nc ifa\u00e7\u0131 Berna Karag\u00f6zo\u011flu v\u0259 ba\u015fqa s\u0259n\u0259t\u00e7il\u0259r onun mahn\u0131lar\u0131n\u0131 oxuyub. N\u0259\u011fm\u0259l\u0259ri \u00e7oxald\u0131qca ifa\u00e7\u0131lar\u0131n say\u0131 da art\u0131b. \u0130ndi onun mahn\u0131lar\u0131n\u0131 b\u00fct\u00fcn m\u00fc\u011f\u0259nnil\u0259rimiz sev\u0259-sev\u0259, \u00fcr\u0259kl\u0259 oxuyur. Bir \u00e7ox m\u00fc\u011f\u0259nninin repertuar\u0131n\u0131n ilk n\u0259\u011fm\u0259sinin b\u0259st\u0259kar\u0131 \u015e\u0259fiq\u0259 Axundovad\u0131r. O, h\u0259m d\u0259 xeyirxahl\u0131q m\u0259l\u0259yi kimi g\u0259nc istedadlara daim k\u00f6m\u0259k g\u00f6st\u0259rmi\u015f, ne\u00e7\u0259 istedad sahibinin qolundan tutaraq s\u0259n\u0259t\u0259 g\u0259lm\u0259sind\u0259 rol oynam\u0131\u015fd\u0131r.<\/div>\n<\/div>\n<div class=\"x11i5rnm xat24cr x1mh8g0r x1vvkbs xtlvy1s x126k92a\">\n<div dir=\"auto\">\u015e\u0259fiq\u0259 xan\u0131m\u0131n xatir\u0259l\u0259rind\u0259 \u00f6n\u0259mli yeri olan, h\u0259mi\u015f\u0259 xo\u015f duy\u011fularla xat\u0131rlad\u0131\u011f\u0131, diqq\u0259t v\u0259 qay\u011f\u0131s\u0131n\u0131 g\u00f6rd\u00fcy\u00fc g\u00f6rk\u0259mli b\u0259st\u0259kar\u0131m\u0131z m\u0259rhum Tofiq Quliyev onun haqq\u0131nda deyirdi: \u201c<strong>\u015e\u0259fiq\u0259 Axundovan\u0131n b\u0259st\u0259kar kimi s\u0259m\u0259r\u0259li z\u0259hm\u0259ti istedad\u0131na b\u0259rab\u0259rdir\u201d<\/strong>. Onun h\u0259yat\u0131 il\u0259 tan\u0131\u015f olduqca bu s\u00f6zl\u0259rin h\u0259qiq\u0259ti ifad\u0259 etdiyini, d\u0259rin m\u00fc\u015fahid\u0259d\u0259n ir\u0259li g\u0259ldiyini g\u00f6r\u00fcr\u00fck.<\/div>\n<\/div>\n<div class=\"x11i5rnm xat24cr x1mh8g0r x1vvkbs xtlvy1s x126k92a\">\n<div dir=\"auto\">Az\u0259rbaycan \u0130nc\u0259s\u0259n\u0259t Universitetind\u0259 (indiki ADM\u0130U) \u00e7al\u0131\u015fd\u0131\u011f\u0131 33 il i\u00e7ind\u0259 \u015e\u0259fiq\u0259 Axundova t\u0259l\u0259b\u0259l\u0259r\u0259 musiqi n\u0259z\u0259riyy\u0259si, solfecio, musiqi tarixi, tama\u015fan\u0131n musiqi t\u0259rtibat\u0131 f\u0259nl\u0259rind\u0259n d\u0259rs demi\u015f, 1989-cu ild\u0259 is\u0259 q\u00fcsursuz v\u0259 s\u0259m\u0259r\u0259li f\u0259aliyy\u0259tini ba\u015fa vuraraq t\u0259qa\u00fcd\u0259 \u00e7\u0131xm\u0131\u015fd\u0131r.<\/div>\n<\/div>\n<div class=\"x11i5rnm xat24cr x1mh8g0r x1vvkbs xtlvy1s x126k92a\">\n<div dir=\"auto\">\u015e\u0259fiq\u0259 Axundova b\u0259nz\u0259rsiz xarakter cizgil\u0259ri il\u0259 d\u0259 se\u00e7ilirdi. O, son d\u0259r\u0259c\u0259 t\u0259vaz\u00f6kar t\u0259bi\u0259tli, \u00f6z\u00fcn\u00fc \u00f6ym\u0259kd\u0259n \u00e7ox uzaq, t\u0259rif\u0259, reklama ehtiyac duymayan, mehriban v\u0259 sad\u0259 t\u0259bi\u0259tli insan idi. Vaxt olub ki, musiqisi il\u0259 q\u0259lbl\u0259ri ehtizaza g\u0259tir\u0259n, mahn\u0131lar\u0131 il\u0259 milyonlar\u0131n sevimlisin\u0259 \u00e7evril\u0259n b\u0259st\u0259kar ail\u0259, m\u0259i\u015f\u0259t qay\u011f\u0131lar\u0131n\u0131n m\u0259ng\u0259n\u0259sind\u0259 s\u0131x\u0131l\u0131b. Ehtiyac i\u00e7ind\u0259 oldu\u011fu bel\u0259 vaxtlarda hans\u0131sa qap\u0131n\u0131 d\u00f6y\u00fcb kimd\u0259ns\u0259 k\u00f6m\u0259k ummay\u0131b, haqq\u0131n inc\u0259ls\u0259 d\u0259, \u00fcz\u00fclm\u0259y\u0259c\u0259yin\u0259 inan\u0131b.<\/div>\n<\/div>\n<div class=\"x11i5rnm xat24cr x1mh8g0r x1vvkbs xtlvy1s x126k92a\">\n<div dir=\"auto\">Vaxt \u00f6t\u00fcb, v\u0259d\u0259 yeti\u015fib v\u0259 s\u0259n\u0259t\u0259, m\u0259d\u0259ni irs\u0259 \u0259v\u0259zsiz diqq\u0259t-qay\u011f\u0131s\u0131 il\u0259 h\u0259mi\u015f\u0259 m\u00fcst\u0259sna zirv\u0259y\u0259 sahib olan \u00dcmummilli lider Heyd\u0259r \u018fliyev yenid\u0259n respublikan\u0131n ali hakimiyy\u0259tin\u0259 qay\u0131d\u0131b v\u0259 g\u00f6z\u0259l \u0259n\u0259n\u0259l\u0259r zaman i\u00e7ind\u0259 b\u0259rpa olunub. \u015e\u0259fiq\u0259 xan\u0131m Heyd\u0259r \u018fliyevin yarad\u0131c\u0131 insanlara verdiyi d\u0259y\u0259rd\u0259n ehtiramla s\u00f6z a\u00e7ard\u0131:\u00a0<strong>\u201cUlu \u00f6nd\u0259r biz\u0259 el\u0259 h\u0259ssas m\u00fcnasib\u0259t g\u00f6st\u0259rib ki, onu unuda bilm\u0259rik. H\u0259r d\u0259f\u0259 Prezident t\u0259qa\u00fcd\u00fcn\u00fc alanda fikirl\u0259\u015fir\u0259m, Heyd\u0259r \u018fliyev sa\u011fl\u0131\u011f\u0131nda q\u0259lbl\u0259rd\u0259 \u00f6z\u00fcn\u0259 \u0259b\u0259di heyk\u0259l ucaltd\u0131. T\u0259s\u0259vv\u00fcr\u00fcn\u00fcz\u0259 g\u0259tirirsiniz, 1998-ci ild\u0259 m\u0259n Xalq artisti ad\u0131na m\u0259hz ulu \u00f6nd\u0259rimizin f\u0259rman\u0131 il\u0259 layiq g\u00f6r\u00fcld\u00fcm. \u0130ll\u0259r idi ki, m\u0259nzil \u015f\u0259raitinin dar\u0131sqall\u0131\u011f\u0131ndan \u0259ziyy\u0259t \u00e7\u0259kirdim. Bir g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcm\u00fczd\u0259 o bunu bil\u0259n kimi d\u0259rhal h\u0259ll etdi. \u0130ndi \u00e7ox rahat, m\u00fcasir \u00fcslubda tikilmi\u015f v\u0259 t\u0259mir edilmi\u015f g\u00f6z\u0259l m\u0259nzild\u0259 ya\u015fay\u0131ram. B\u00fct\u00fcn bu rahatl\u0131\u011f\u0131 m\u0259n\u0259 v\u0259 ail\u0259miz\u0259 m\u0259hz Heyd\u0259r \u018fliyev ba\u011f\u0131\u015flay\u0131b. Onun bir m\u0259nim yox, b\u00fct\u00fcn s\u0259n\u0259t\u00e7il\u0259rin boynunda b\u00f6y\u00fck haqq\u0131 var. M\u0259n dey\u0259rdim ki, bizim iki b\u00f6y\u00fck p\u0259nah\u0131m\u0131z olub &#8211; onun biri ulu Tanr\u0131d\u0131r, ikincisi d\u0259 \u0259zizimiz Heyd\u0259r \u018fliyev idi. Az ya\u015f\u0131m yoxdur. N\u0259l\u0259r g\u00f6rm\u0259mi\u015f\u0259m bu h\u0259yatda. Heyd\u0259r \u018fliyev kimi q\u0259tiyy\u0259tli, h\u0259ssas, qay\u011f\u0131ke\u015f, duyumlu insan olmay\u0131b. O, ba\u015fqa al\u0259m idi\u201d.<\/strong><\/div>\n<\/div>\n<div class=\"x11i5rnm xat24cr x1mh8g0r x1vvkbs xtlvy1s x126k92a\">\n<div dir=\"auto\">B\u0259li, g\u00f6rk\u0259mli b\u0259st\u0259kar 1998-ci ild\u0259 Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Xalq artisti ad\u0131na layiq g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015f, 2004-c\u00fc ild\u0259 is\u0259 \u201c\u015e\u00f6hr\u0259t\u201d ordeni il\u0259 t\u0259ltif edilmi\u015fdi. O, \u201cM\u0259n Allah\u0131mdan \u00e7ox raz\u0131yam\u201d deyirdi. Allah ona fitri istedad vermi\u015fdi, bir insan\u0131n nail ola bil\u0259c\u0259yi \u0259n b\u00f6y\u00fck u\u011furlar\u0131 n\u0259sib etmi\u015fdi. Bu haqda m\u00fcsahib\u0259l\u0259rind\u0259 d\u0259 oxuyuruq: \u201c&#8230;m\u0259n s\u0259n\u0259td\u0259 arzulad\u0131\u011f\u0131m h\u0259r n\u0259 varsa, ona nail olmu\u015fam. V\u0259 bu m\u0259nada \u00f6z\u00fcm\u00fc \u00e7ox xo\u015fb\u0259xt insan, xo\u015fb\u0259xt s\u0259n\u0259tkar hesab edir\u0259m. H\u0259r d\u0259f\u0259 \u0259s\u0259rim h\u0259r hans\u0131 bir tama\u015fa salonunda s\u0259sl\u0259n\u0259nd\u0259 tama\u015fa\u00e7\u0131lar m\u0259ni \u00e7ox alq\u0131\u015flay\u0131r, onda d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr\u0259m ki, ka\u015f atam sa\u011f olayd\u0131 v\u0259 m\u0259nim bu u\u011furumu g\u00f6r\u0259ydi. Y\u0259qin ki, ruhuna \u0259yand\u0131. Bir s\u00f6zl\u0259, m\u0259n xo\u015fb\u0259xt s\u0259n\u0259tkaram ki, xalq m\u0259ni bel\u0259 sevir. Dem\u0259k, m\u0259n h\u0259yat\u0131m\u0131 bo\u015f yer\u0259 ya\u015famam\u0131\u015fam. \u00c7\u00fcnki bel\u0259 bir b\u00f6y\u00fck istedada, g\u00fccl\u00fc s\u0259n\u0259t duyumuna malik olan xalq\u0131n m\u0259h\u0259bb\u0259tini qazanmaq h\u0259r k\u0259s\u0259 n\u0259sib olmur\u201d.<\/div>\n<\/div>\n<div class=\"x11i5rnm xat24cr x1mh8g0r x1vvkbs xtlvy1s x126k92a\">\n<div dir=\"auto\">Xalq\u0131n\u0131n sevgisini qazanan s\u0259n\u0259tkar, q\u0259lbi bu sevgi il\u0259 d\u00f6y\u00fcn\u0259n b\u0259st\u0259kar\u0131n yegan\u0259 o\u011flu Taleh Hac\u0131yev d\u0259 istedadl\u0131 piano\u00e7u v\u0259 b\u0259st\u0259kar idi. Onun \u201cBel\u0259 q\u0259mli dayanma\u201d mahn\u0131s\u0131 \u00e7ox m\u0259\u015fhurdur. Amma s\u0259n\u0259tsev\u0259rl\u0259r Taleh Hac\u0131yevi daha \u00e7ox piano\u00e7u kimi tan\u0131y\u0131rd\u0131. G\u0259nc ya\u015flar\u0131nda x\u0259st\u0259liy\u0259 tutulub 2008-ci ild\u0259 d\u00fcnyas\u0131n\u0131 d\u0259yi\u015f\u0259n Talehin \u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc x\u0259st\u0259 yata\u011f\u0131nda olan \u015e\u0259fiq\u0259 xan\u0131mdan iki il gizl\u0259tmi\u015fdil\u0259r&#8230;<\/div>\n<\/div>\n<div class=\"x11i5rnm xat24cr x1mh8g0r x1vvkbs xtlvy1s x126k92a\">\n<div dir=\"auto\">\u015e\u0259fiq\u0259 xan\u0131m Axundova 2013-c\u00fc il iyulun 26-da Bak\u0131da v\u0259fat edib, II F\u0259xri xiyabanda d\u0259fn olunub.<\/div>\n<\/div>\n<div class=\"x11i5rnm xat24cr x1mh8g0r x1vvkbs xtlvy1s x126k92a\">\n<div dir=\"auto\">1941-ci ild\u0259n ba\u015flayaraq 72 il \u00f6z musiqisi il\u0259 xalq\u0131na xidm\u0259t ed\u0259n \u015e\u0259fiq\u0259 Axundovan\u0131n musiqinin m\u00fcxt\u0259lif janrlar\u0131nda yaz\u0131b yaratd\u0131\u011f\u0131 \u0259s\u0259rl\u0259r milli inc\u0259s\u0259n\u0259timizin qiym\u0259tli miras\u0131d\u0131r. X\u0131rda instrumental \u0259s\u0259rl\u0259rd\u0259n tutmu\u015f irih\u0259cmli opera, operetta kimi musiqi janrlar\u0131n\u0131, onlarla teatr tama\u015falar\u0131na q\u0259d\u0259r 600-d\u0259n \u00e7ox \u0259s\u0259ri \u0259hat\u0259 ed\u0259n bu m\u00f6ht\u0259\u015f\u0259m yarad\u0131c\u0131l\u0131q irsi \u00f6z yarad\u0131c\u0131s\u0131n\u0131 ya\u015fadacaq. B\u0259st\u0259kar\u0131n insan\u0131n \u0259n m\u00fcbh\u0259m duy\u011fular\u0131na toxunan, \u00fcr\u0259k titr\u0259d\u0259n, z\u00f6vq ox\u015fayan mahn\u0131lar\u0131, d\u0259rin m\u0259tl\u0259bl\u0259ri ifad\u0259 ed\u0259n klassik janrl\u0131 musiqi \u0259s\u0259rl\u0259ri onun \u00f6mr\u00fcn\u0259 \u00f6m\u00fcr qazand\u0131r\u0131b. \u015e\u0259r\u0259fli \u00f6m\u00fcr ya\u015fam\u0131\u015f \u015e\u0259fiq\u0259 Axundovan\u0131n qoyub getdiyi z\u0259ngin irsd\u0259n h\u0259l\u0259 ne\u00e7\u0259-ne\u00e7\u0259 b\u0259st\u0259kar v\u0259 ifa\u00e7\u0131lar n\u0259sli b\u0259hr\u0259l\u0259n\u0259c\u0259k, y\u00fcz minl\u0259rl\u0259 dinl\u0259yici z\u00f6vq alacaq.<\/div>\n<\/div>\n<div class=\"x11i5rnm xat24cr x1mh8g0r x1vvkbs xtlvy1s x126k92a\">\n<div dir=\"auto\">Ruhuna alq\u0131\u015f!<\/p>\n<p><strong>Q\u0259nir\u0259 Pa\u015fayeva\u00a0<\/strong><br \/>\n<strong>MM-in M\u0259d\u0259niyy\u0259t Komit\u0259sinin s\u0259dri<\/strong><\/div>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>O, dahi s\u0259n\u0259tkar \u00dczeyir b\u0259y Hac\u0131b\u0259ylinin b\u00f6y\u00fck g\u0259l\u0259c\u0259yin\u0259 inand\u0131\u011f\u0131 t\u0259l\u0259b\u0259 kimi korifey b\u0259st\u0259kardan xeyir-dua alm\u0131\u015f, musiqi t\u0259hsili g\u00f6rm\u0259zd\u0259n<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":24487,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[21],"tags":[],"class_list":["post-24486","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-mdniyyt"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/24486","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=24486"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/24486\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":24488,"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/24486\/revisions\/24488"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/24487"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=24486"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=24486"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=24486"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}