{"id":13908,"date":"2021-10-20T22:13:56","date_gmt":"2021-10-20T18:13:56","guid":{"rendered":"http:\/\/rubin.az\/?p=13908"},"modified":"2021-10-20T22:13:56","modified_gmt":"2021-10-20T18:13:56","slug":"erm%c9%99nistanin-cinay%c9%99tl%c9%99ri-il%c9%99-bagli-b%c9%99yanat-s%c9%99sl%c9%99ndirildi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/rubin.az\/?p=13908","title":{"rendered":"Erm\u0259nistan\u0131n cinay\u0259tl\u0259ri il\u0259 ba\u011fl\u0131 b\u0259yanat s\u0259sl\u0259ndirildi"},"content":{"rendered":"<div class=\"lead\"><strong>Cenevr\u0259d\u0259 BMT \u0130qtisadi, Sosial v\u0259 M\u0259d\u0259ni H\u00fcquqlar \u00fczr\u0259 Komit\u0259sinin 69-cu qapal\u0131 sessiyas\u0131 ke\u00e7irilir. Sessiyada BMT-nin \u0130qtisadi, Sosial v\u0259 M\u0259d\u0259ni H\u00fcquqlar Haqq\u0131nda Beyn\u0259lxalq Pakt\u0131 \u00fczr\u0259 Erm\u0259nistan Respublikas\u0131n\u0131n 4-c\u00fc d\u00f6vr\u00fc hesabat\u0131 v\u0259 t\u0259qdim olunan alternativ hesabatlar m\u00fczakir\u0259 olunacaq v\u0259 Erm\u0259nistan \u00fc\u00e7\u00fcn suallar \u00fcnvanlanacaq.<\/strong><\/div>\n<div class=\"body\">2022-ci ild\u0259 is\u0259 Erm\u0259nistan 4-c\u00fc d\u00f6vr\u00fc hesabat \u00fczr\u0259 hesabat ver\u0259c\u0259k. Erm\u0259nistan\u0131n t\u0259qdim etdiyi 4-c\u00fc d\u00f6vr\u00fc hesabatda Az\u0259rbaycanla ba\u011fl\u0131 yanl\u0131\u015f m\u0259lumatlar verilir, 2020-ci ilin sonuna q\u0259d\u0259r i\u015f\u011fal alt\u0131nda saxlad\u0131qlar\u0131 \u0259razil\u0259ri \u201cArtsax Respublikas\u0131\u201d adland\u0131r\u0131r v\u0259 bu zaman Pakt\u0131n 1-ci madd\u0259sin\u0259 istinad ed\u0259r\u0259k bu \u0259razil\u0259rd\u0259 erm\u0259ni xalq\u0131n\u0131n \u00f6z\u00fcn\u00fct\u0259yin etm\u0259 h\u00fcququndan istifad\u0259 ed\u0259r\u0259k m\u00fcst\u0259qil d\u00f6vl\u0259t qurmalar\u0131ndan b\u0259hs edirl\u0259r. V\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131n \u018fm\u0259k H\u00fcquqlar\u0131n\u0131 M\u00fcdafi\u0259 Liqas\u0131 Erm\u0259nistan\u0131n D\u00f6vr\u00fc Hesabat\u0131na alternativ hesabat t\u0259qdim ed\u0259r\u0259k Erm\u0259nistan\u0131n bu m\u0259ruz\u0259sin\u0259 g\u00f6st\u0259ril\u0259nl\u0259ri t\u0259kzib edib v\u0259 Erm\u0259nistan hakimiyy\u0259tini if\u015fa edib.<br \/>\nV\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131n \u018fm\u0259k H\u00fcquqlar\u0131n\u0131 M\u00fcdafi\u0259 Liqas\u0131 Erm\u0259nistan\u0131n 4-c\u00fc d\u00f6vr\u00fc hesabat\u0131na alternativ hesabat haz\u0131rlad\u0131\u011f\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn Komit\u0259 \u00fczvl\u0259ri \u00fc\u00e7\u00fcn brifinq ke\u00e7irm\u0259k h\u00fcququ \u0259ld\u0259 edib. 2021-ci ilin 20 oktyabr tarixind\u0259 Komit\u0259 \u00fczvl\u0259ri \u00fc\u00e7\u00fcn t\u0259\u015fkil olunan onlayn brifinqd\u0259 V\u018fHML b\u0259yanat verib.<br \/>\nBMT-nin \u0130qtisadi, Sosial v\u0259 M\u0259d\u0259ni H\u00fcquqlar \u00fczr\u0259 Komit\u0259sinin Erm\u0259nstan\u0131n d\u00f6vr\u00fc hesabat\u0131 \u00fczr\u0259 69-cu Sessiyaqaba\u011f\u0131 \u0130\u015f\u00e7i Qrupun maraql\u0131 t\u0259r\u0259fl\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn t\u0259\u015fkil etdiyi brifinq \u00fc\u00e7\u00fcn V\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131n \u018fm\u0259k H\u00fcquqlar\u0131n\u0131 M\u00fcdafi\u0259 Liqas\u0131 v\u0259 \u0130nsan H\u00fcquqlar\u0131 \u00fczr\u0259 T\u0259lim v\u0259 T\u0259dqiqat \u0130ctaimai Birliyinin birg\u0259 B\u0259yanat\u0131 :<br \/>\n20 oktyabr 2021-ci il<br \/>\nErm\u0259nistan Respublikas\u0131 \u00f6z \u0259razil\u0259rind\u0259 v\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n BMT v\u0259 d\u00fcnya d\u00f6vl\u0259tl\u0259ri t\u0259r\u0259find\u0259n tan\u0131nan, 1990-1993-c\u00fc ill\u0259rd\u0259 z\u0259bt ed\u0259r\u0259k 2020-ci ilin noyabr ay\u0131na q\u0259d\u0259r n\u0259zar\u0259td\u0259 saxlad\u0131\u011f\u0131 Az\u0259rbaycan \u0259razil\u0259rind\u0259 Az\u0259rbaycan xalq\u0131na m\u0259xsus olan minl\u0259rl\u0259 tarixi v\u0259 m\u0259d\u0259ni abid\u0259l\u0259ri, o c\u00fcml\u0259d\u0259n dini m\u0259b\u0259dl\u0259ri m\u0259hv edib, bir qismind\u0259 ciddi konstruksiya d\u0259yi\u015fikliyi etm\u0259kl\u0259 erm\u0259nil\u0259\u015fdirib.<br \/>\nErm\u0259nistan Respublikas\u0131 m\u00fcharib\u0259 ad\u0259t v\u0259 \u0259n\u0259n\u0259l\u0259rini pozmu\u015f, n\u0259zar\u0259td\u0259 saxlad\u0131\u011f\u0131 \u0259r\u0259zil\u0259rd\u0259 dinc \u0259halinin girov g\u00f6t\u00fcrm\u00fc\u015f, dig\u0259rl\u0259ri is\u0259 \u0259razil\u0259rd\u0259n deportasiya olunub.<br \/>\n1992-2020-ci ill\u0259rd\u0259 Erm\u0259nistan\u0131n effektiv n\u0259zar\u0259tind\u0259 olan \u0259razil\u0259rd\u0259 Az\u0259rbaycan m\u0259n\u015f\u0259li m\u00fclki \u0259hali ya\u015famay\u0131b. H\u0259min \u0259razil\u0259rd\u0259n 700 000 az\u0259rbaycanl\u0131 deportasiya olunub v\u0259 b\u00fct\u00fcn yay\u015fay\u0131\u015f v\u0259 qeyri-ya\u015fay\u0131\u015f binalar\u0131 v\u0259 infrastruktur da\u011f\u0131d\u0131l\u0131b, fauna v\u0259 flora m\u0259hv edilib.<br \/>\n1990-c\u0131 ill\u0259rin \u0259vv\u0259ll\u0259rin\u0259 q\u0259d\u0259r Erm\u0259nistan\u0131n 30 il \u0259rzind\u0259 i\u015f\u011fal alt\u0131nda saxlad\u0131\u011f\u0131 \u0259razil\u0259rd\u0259 2625 abid\u0259 m\u00f6vcud olub. Onlardan 11-i beyn\u0259lxalq \u0259h\u0259miyy\u0259tli, 240-\u0131 \u00f6lk\u0259 \u0259h\u0259miyy\u0259tli v\u0259 455-i yerli \u0259h\u0259miyy\u0259tli olmaqla \u00fcmumilikd\u0259 706-s\u0131 d\u00f6vl\u0259t t\u0259r\u0259find\u0259n m\u00fchafiz\u0259 edilirdi.<br \/>\n\u018frazil\u0259r azad edildikd\u0259n sonra h\u0259min \u0259razil\u0259rd\u0259 40 000 muzey s\u0259rv\u0259ti, 900-d\u0259n \u00e7ox tarixi m\u0259d\u0259niyy\u0259t abid\u0259si, 403 tarixi-dini m\u0259kan, 67 m\u0259scid, 144 m\u0259b\u0259d, 192 ziyar\u0259tgah\u0131n m\u0259hv edildiyi v\u0259 ya qar\u0259t olundu\u011fu qeyd\u0259 al\u0131n\u0131b.<br \/>\n\u0130\u015f\u011fal d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 h\u0259m\u00e7inin 4,6 milyon kitab fondu olan 927 kitabxana, 808 m\u0259d\u0259niyy\u0259t saray\u0131, klub v\u0259 m\u0259d\u0259niyy\u0259t evi, 85 musiqi v\u0259 r\u0259ssaml\u0131q m\u0259kt\u0259bi, 100 mind\u0259n art\u0131q eksponat\u0131n topland\u0131\u011f\u0131 22 muzey v\u0259 muzey filial\u0131, 4 r\u0259sm qalereyas\u0131, 4 teatr m\u00fc\u0259ssis\u0259si, 2 konsert m\u00fc\u0259ssis\u0259si, 8 m\u0259d\u0259niyy\u0259t v\u0259 istirah\u0259t park\u0131, o c\u00fcml\u0259d\u0259n F\u00fczuli rayonu \u0259razisind\u0259 d\u00fcnyan\u0131n \u0259n q\u0259dim ya\u015fay\u0131\u015f m\u0259sk\u0259nl\u0259rind\u0259n biri \u2013 Az\u0131x ma\u011faras\u0131, \u015eu\u015fa D\u00f6vl\u0259t Tarix-Memarl\u0131q Qoru\u011fu da\u011f\u0131d\u0131laraq m\u0259hv edilib.<br \/>\n1992-2020-ci ill\u0259r aras\u0131 d\u00f6vrd\u0259 i\u015f\u011fal alt\u0131nda olan \u0259razil\u0259rd\u0259ki q\u0259bristanl\u0131qlarda q\u0131z\u0131l axtaran y\u00fczl\u0259rl\u0259 d\u0259st\u0259l\u0259r f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259rmi\u015fdir. Yerli \u0259halinin \u0259ks\u0259riyy\u0259ti q\u0131z\u0131l di\u015fl\u0259rd\u0259n istifad\u0259 etdiyi \u00fc\u00e7\u00fcn v\u0259fat ed\u0259n \u015f\u0259xsl\u0259rin q\u0259brl\u0259ri qaz\u0131laraq onlar\u0131n c\u0259s\u0259dind\u0259 olan di\u015fl\u0259r \u00e7\u0131xar\u0131lm\u0131\u015fd\u0131r. \u0130ndiy\u0259d\u0259k 30 000 art\u0131q q\u0259birin q\u0131z\u0131l axtarmaq m\u0259qs\u0259di il\u0259 da\u011f\u0131d\u0131ld\u0131\u011f\u0131 m\u00fc\u0259yy\u0259n edilib. Haz\u0131rda m\u00fc\u0259yy\u0259nl\u0259\u015fm\u0259 prosesi davam edir. Erm\u0259nistan t\u0259r\u0259find\u0259 bu q\u0259birqazma i\u015fl\u0259rini ironik olaraq \u201cgold fever\u201d adland\u0131r\u0131rd\u0131lar.<br \/>\nParalel olaraq Erm\u0259nistan \u0259razisinda olan minl\u0259rl\u0259 tarixi, m\u0259d\u0259ni, arxitektura \u0259h\u0259miyy\u0259tli abid\u0259l\u0259r tamamil\u0259 da\u011f\u0131d\u0131l\u0131b, bir q\u0131sm\u0131 is\u0259 rekonstruksiya edil\u0259r\u0259 ya erm\u0259nil\u0259\u015fdirilib, ya da ba\u015fqa xalqlara m\u0259xsus abid\u0259 kimi t\u0259qdim edilir.<br \/>\nToponomik adlar v\u0259 akroniml\u0259r tam d\u0259yi\u015fdirilib. Yaln\u0131z 1924-1988-ci ill\u0259r \u0259rzind\u0259 1000-d\u0259n \u00e7ox toponomik adlar d\u0259yi\u015fdirilib. 2006-c\u0131 ild\u0259 57, 2007-ci ild\u0259 21 ya\u015fay\u0131\u015f m\u0259nt\u0259q\u0259sinin ad\u0131 d\u0259yi\u015fdirilib. \u018fvv\u0259ll\u0259rd\u0259 m\u00fcasir Erm\u0259nistan\u0131n \u0259razisind\u0259 300 m\u0259scid qeyd\u0259 al\u0131nd\u0131\u011f\u0131 halda, bu g\u00fcn Erm\u0259nistan \u0259razisind\u0259 &#8211; \u0130r\u0259van \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 yaln\u0131z bir m\u0259scid \u2013 G\u00f6y m\u0259scid qal\u0131b ki, bu da \u0130ran d\u00f6vl\u0259ti il\u0259 birg\u0259 rekonstruksiya olunaraq fars dini abid\u0259si kimi qeyd\u0259 al\u0131n\u0131b.<br \/>\nKomit\u0259 \u00fczvl\u0259rind\u0259n Erm\u0259nistan d\u00f6vl\u0259tin\u0259 a\u015fa\u011f\u0131dak\u0131lar bar\u0259d\u0259 sor\u011fu verm\u0259yi xahi\u015f edirik:<br \/>\n30 il \u0259rzind\u0259 i\u015f\u011fal alt\u0131nda saxlad\u0131qlar\u0131 20% Az\u0259rbaycan \u0259razil\u0259rind\u0259 m\u0259d\u0259ni abid\u0259l\u0259r, o c\u00fcml\u0259d\u0259n islam, xristian v\u0259 dig\u0259r dinl\u0259r\u0259 m\u0259nsub olan binalar n\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcn da\u011f\u0131d\u0131lm\u0131\u015f v\u0259 ya erm\u0259ni m\u0259d\u0259ni abid\u0259si kimi rekonstruksiya olunub?<br \/>\n\u0130\u015f\u011fal alt\u0131nda olan \u0259razil\u0259rd\u0259 q\u0259bristanl\u0131qlarda v\u0259fat etmi\u015f insanlar\u0131n q\u0131z\u0131l di\u015fl\u0259ri \u00e7\u0131xarmaq \u00fc\u00e7\u00fcn k\u00fctl\u0259vi \u015f\u0259kild\u0259 yarad\u0131lm\u0131\u015f q\u0131z\u0131laxtaranlar\u0131n f\u0259aliyy\u0259ti bar\u0259d\u0259 n\u0259 dey\u0259 bil\u0259rl\u0259r?<br \/>\n\u018frazil\u0259rd\u0259 da\u011f\u0131d\u0131lm\u0131\u015f muzeyl\u0259rin eksponatlar\u0131 harada saxlan\u0131l\u0131r?<br \/>\nHaz\u0131rda Erm\u0259nistan \u0259razisind\u0259 Az\u0259rbaycan m\u0259n\u015f\u0259li co\u011frafi adlar\u0131, toponiml\u0259ri, \u015f\u0259h\u0259r, k\u0259ndv\u0259 q\u0259s\u0259b\u0259 adlar\u0131 vard\u0131rm\u0131?<br \/>\n1988-ci ilin dekabr ay\u0131na q\u0259d\u0259r Erm\u0259nstanda ya\u015fam\u0131\u015f 320 000 az\u0259rbaycanl\u0131ya aid olan v\u0259 f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259rmi\u015f dini obyektl\u0259r, teatr binalar\u0131, muzeyl\u0259r hal-haz\u0131rda m\u00f6vcuddurmu?<br \/>\nBrifinqd\u0259 Komit\u0259 \u00fczvl\u0259rinin suallar\u0131 cavabland\u0131r\u0131l\u0131b. B\u0259yanat\u0131 t\u0259\u015fkilatlar\u0131n ad\u0131ndan beyn\u0259lxalq ekspert Ayt\u0259n Babayeva s\u0259sl\u0259ndirib.<br \/>\nV\u018fHML t\u0259r\u0259find\u0259n t\u0259qdim olunan alternativ hesabatla BMT \u0130nsan H\u00fcquqlar\u0131 \u00dcz\u0259r Ali Komissar\u0131n r\u0259smi veb s\u0259hif\u0259sind\u0259 tan\u0131\u015f olmaq olar.<br \/>\nhttps:\/\/tbinternet.ohchr.org\/_layouts\/15\/treatybodyexternal\/Download.aspx?symbolno=INT%2fCESCR%2fICO%2fARM%2f46508&amp;Lang=en<\/div>\n<div>Azvission.az<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Cenevr\u0259d\u0259 BMT \u0130qtisadi, Sosial v\u0259 M\u0259d\u0259ni H\u00fcquqlar \u00fczr\u0259 Komit\u0259sinin 69-cu qapal\u0131 sessiyas\u0131 ke\u00e7irilir. Sessiyada BMT-nin \u0130qtisadi, Sosial v\u0259<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":13909,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[30,19],"tags":[],"class_list":["post-13908","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-dunya","category-siyast"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/13908","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=13908"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/13908\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":13910,"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/13908\/revisions\/13910"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/13909"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=13908"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=13908"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=13908"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}