{"id":1144,"date":"2019-01-20T22:24:29","date_gmt":"2019-01-20T18:24:29","guid":{"rendered":"http:\/\/rubin.az\/?p=1144"},"modified":"2019-01-20T22:24:29","modified_gmt":"2019-01-20T18:24:29","slug":"20-yanvar-faci%c9%99si-xalqimizin-oz-suverenliyi-ugrunda-apardigi-mubariz%c9%99nin-s%c9%99r%c9%99fli-tarixidir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/rubin.az\/?p=1144","title":{"rendered":"20 Yanvar faci\u0259si xalq\u0131m\u0131z\u0131n \u00f6z suverenliyi u\u011frunda apard\u0131\u011f\u0131 m\u00fcbariz\u0259nin \u015f\u0259r\u0259fli tarixidir"},"content":{"rendered":"<p><strong>Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131n tarixin\u0259 Qanl\u0131 Yanvar faci\u0259si kimi daxil olmu\u015f 1990-c\u0131 il 20 Yanvar hadis\u0259l\u0259rind\u0259n art\u0131q 29 il \u00f6t\u00fcr.<\/strong> 20 Yanvar faci\u0259si XX \u0259srd\u0259 insanl\u0131\u011fa qar\u015f\u0131 t\u00f6r\u0259dilmi\u015f \u0259n d\u0259h\u015f\u0259tli cinay\u0259tl\u0259rd\u0259n biridir. Ke\u00e7mi\u015f sovet d\u00f6vl\u0259tinin h\u0259rb ma\u015f\u0131n\u0131n\u0131n h\u0259min g\u00fcn Az\u0259rbaycan xalq\u0131na qar\u015f\u0131 h\u0259yata ke\u00e7irdiyi v\u0259h\u015fi terror akt\u0131 insanl\u0131\u011fa qar\u015f\u0131 t\u00f6r\u0259dilmi\u015f \u0259n a\u011f\u0131r cinay\u0259tl\u0259rd\u0259n biri kimi b\u0259\u015f\u0259r tarixind\u0259 qara s\u0259hif\u0259 olaraq qalacaq. Milli azadl\u0131\u011f\u0131, \u00f6lk\u0259sinin \u0259razi b\u00fct\u00f6vl\u00fcy\u00fc u\u011frunda m\u00fcbariz\u0259y\u0259 qalxm\u0131\u015f dinc \u0259haliy\u0259 divan tutulmas\u0131, k\u00fctl\u0259vi terror n\u0259tic\u0259sind\u0259 y\u00fczl\u0259rl\u0259 g\u00fcnahs\u0131z insan\u0131n q\u0259tl\u0259 yetirilm\u0259si v\u0259 yaralanmas\u0131 totalitar sovet rejiminin s\u00fcqutu \u0259r\u0259f\u0259sind\u0259 onun cinay\u0259tkar mahiyy\u0259tini b\u00fct\u00fcn d\u00fcnyaya bir daha n\u00fcmayi\u015f etdirdi.<br \/>\nSovet ordusunun b\u00f6y\u00fck hey\u0259tinin, x\u00fcsusi t\u0259yinatl\u0131 b\u00f6lm\u0259l\u0259rin v\u0259 daxili qo\u015funlar\u0131n Bak\u0131ya yeridilm\u0259si x\u00fcsusi q\u0259ddarl\u0131q v\u0259 g\u00f6r\u00fcnm\u0259mi\u015f v\u0259h\u015filikl\u0259 m\u00fc\u015fayi\u0259t edildi. SSR\u0130 1956-c\u0131 ild\u0259 \u00c7exoslovakiyaya, 1968-ci ild\u0259 Macar\u0131stana v\u0259 1979-cu ild\u0259 \u018ffqan\u0131stana qar\u015f\u0131 h\u0259yata ke\u00e7irdiyi h\u0259rbi m\u00fcdaxil\u0259ni h\u0259tta o zamank\u0131 Sovet \u0130ttifaq\u0131n\u0131n m\u00fctt\u0259fiq respublikalar\u0131ndan biri olan Az\u0259rbaycanda da t\u0259krarlamaqdan \u00e7\u0259kinm\u0259di. 1990-c\u0131 il yanvar\u0131n 19-dan 20-n\u0259 ke\u00e7\u0259n gec\u0259 ke\u00e7mi\u015f sovet ordusunun h\u0259rbi hiss\u0259l\u0259ri Bak\u0131 \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 m\u00fcst\u0259qil d\u00f6vl\u0259t yaratmaq v\u0259 \u00f6z suverenliyini \u0259ld\u0259 etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn aya\u011fa qalxan dinc \u0259haliy\u0259 qar\u015f\u0131 misli g\u00f6r\u00fcnm\u0259mi\u015f q\u0259tliam t\u00f6r\u0259dib. Bu qanl\u0131 cinay\u0259t insanlar\u0131n azadl\u0131q e\u015fqini s\u00f6nd\u00fcr\u0259 bilm\u0259yib, xalq\u0131m\u0131z qan\u0131 bahas\u0131na da olsa, \u00f6z d\u00f6vl\u0259t m\u00fcst\u0259qilliyin\u0259 qovu\u015fub. \u0130yirmi doqquz il \u0259vv\u0259l Az\u0259rbaycan xalq\u0131na qar\u015f\u0131 t\u00f6r\u0259dilmi\u015f cinay\u0259t \u0259slind\u0259 b\u0259\u015f\u0259riyy\u0259t\u0259, humanizm\u0259, insanl\u0131\u011fa qar\u015f\u0131 h\u0259yata ke\u00e7irilmi\u015f d\u0259h\u015f\u0259tli terror akt\u0131d\u0131r. Bu faci\u0259d\u0259 147 Az\u0259rbaycan v\u0259t\u0259nda\u015f\u0131 \u015f\u0259hid olub, 638 n\u0259f\u0259r yaralan\u0131b v\u0259 x\u0259sar\u0259t al\u0131b, 841 n\u0259f\u0259r qanunsuz olaraq h\u0259bs edilib, n\u0259tic\u0259d\u0259 insan h\u00fcquqlar\u0131na dair bir \u00e7ox beyn\u0259lxalq s\u0259n\u0259dl\u0259rin, o c\u00fcml\u0259d\u0259n \u00dcmumd\u00fcnya \u0130nsan H\u00fcquqlar\u0131 B\u0259yannam\u0259sinin t\u0259l\u0259bl\u0259ri kobudcas\u0131na pozulub.<br \/>\n<strong>Bak\u0131dak\u0131 20 Yanvar hadis\u0259l\u0259rind\u0259n sonra Az\u0259rbaycan\u0131n Moskvadak\u0131 daimi n\u00fcmay\u0259nd\u0259liyin\u0259 g\u0259l\u0259n \u00fcmummilli lider Heyd\u0259r \u018fliyev ke\u00e7irdiyi m\u0259tbuat konfrans\u0131nda bu v\u0259h\u015filiyi k\u0259skin \u015f\u0259kild\u0259 pisl\u0259yib, \u0259liyal\u0131n xalqa qar\u015f\u0131 t\u00f6r\u0259dil\u0259n terroru h\u00fcquqa, demokratiyaya yad, humanizm\u0259 v\u0259 \u00f6lk\u0259d\u0259 elan olunmu\u015f h\u00fcquqi d\u00f6vl\u0259t quruculu\u011fu prinsipl\u0259rin\u0259 zidd hesab etdiyini bildirib.<\/strong> Heyd\u0259r \u018fliyev \u00f6lk\u0259mizd\u0259 siyasi hakimiyy\u0259t\u0259 qay\u0131td\u0131qdan sonra faci\u0259y\u0259 d\u00f6vl\u0259t s\u0259viyy\u0259sind\u0259 siyasi-h\u00fcquqi qiym\u0259t verilib. Milli M\u0259clisin 1994-c\u00fc ilin fevral\u0131nda ke\u00e7iril\u0259n x\u00fcsusi sessiyas\u0131nda 1990-c\u0131 il yanvar\u0131n 20-d\u0259 g\u00fcnahs\u0131z insanlar\u0131n q\u0259ddarcas\u0131na q\u0259tl\u0259 yetirilm\u0259si h\u0259rbi t\u0259cav\u00fcz v\u0259 cinay\u0259t kimi qiym\u0259tl\u0259ndirilib, m\u00fczakir\u0259l\u0259rin yekunu olaraq h\u0259min ilin mart\u0131nda &#8220;1990-c\u0131 il yanvar\u0131n 20-d\u0259 Bak\u0131da t\u00f6r\u0259dilmi\u015f faci\u0259li hadis\u0259l\u0259r haqq\u0131nda&#8221; q\u0259rar q\u0259bul edilib.<br \/>\nV\u0259t\u0259n yolunda \u015f\u0259hidlik \u0259sl qeyr\u0259t, h\u00fcn\u0259r, \u015f\u0259r\u0259f v\u0259 l\u0259yaq\u0259t zirv\u0259sidir. \u00dcmummilli lider Heyd\u0259r \u018fliyev 1990-c\u0131 ilin 20 Yanvar gec\u0259si m\u0259hz bel\u0259 bir zirv\u0259ni f\u0259th edib \u0259b\u0259diya\u015farl\u0131q h\u00fcququ qazanan V\u0259t\u0259n o\u011fullar\u0131n\u0131n f\u0259dakarl\u0131\u011f\u0131n\u0131 y\u00fcks\u0259k qiym\u0259tl\u0259ndir\u0259r\u0259k deyib: &#8220;20 Yanvar \u015f\u0259hidl\u0259rinin q\u0259hr\u0259manl\u0131\u011f\u0131 Az\u0259rbaycan xalq\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn, Az\u0259rbaycan g\u0259ncl\u0259ri \u00fc\u00e7\u00fcn \u00f6rn\u0259kdir. Az\u0259rbaycan\u0131n bug\u00fcnk\u00fc n\u0259sli d\u0259, g\u0259l\u0259c\u0259k n\u0259sill\u0259ri d\u0259 bu \u015f\u0259hidl\u0259rin q\u0259hr\u0259manl\u0131\u011f\u0131ndan n\u00fcmun\u0259 g\u00f6t\u00fcr\u0259c\u0259kl\u0259r. Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131n milli azadl\u0131\u011f\u0131n\u0131 qorumaq \u00fc\u00e7\u00fcn, m\u00fcst\u0259qilliyini qorumaq \u00fc\u00e7\u00fcn daim m\u00fcbariz\u0259d\u0259 olacaqlar. Daim q\u0259hr\u0259manl\u0131q n\u00fcmun\u0259l\u0259ri, v\u0259t\u0259np\u0259rv\u0259rlik n\u00fcmun\u0259l\u0259ri g\u00f6st\u0259r\u0259c\u0259kl\u0259r. Onlar\u0131n h\u0259lak olmas\u0131 bizim \u00fc\u00e7\u00fcn, xalq\u0131m\u0131z \u00fc\u00e7\u00fcn b\u00f6y\u00fck itkidir. Ancaq eyni zamanda onlar\u0131n \u015f\u0259hid olmas\u0131 xalq\u0131m\u0131z\u0131n q\u0259hr\u0259manl\u0131q r\u0259mzidir&#8221;.<br \/>\n&#8220;\u015e\u0259hidl\u0259r \u00f6lm\u00fcr, onlar bizim q\u0259lbimizd\u0259 \u0259b\u0259di ya\u015fay\u0131rlar&#8221;, &#8211; dey\u0259n Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Prezidenti \u0130lham \u018fliyev d\u0259 20 Yanvar \u015f\u0259hidl\u0259rinin xatir\u0259sinin \u0259b\u0259dil\u0259\u015fdirilm\u0259si, adlar\u0131n\u0131n uca tutulmas\u0131, o c\u00fcml\u0259d\u0259n onlar\u0131n ail\u0259l\u0259rinin sosial m\u00fcdafi\u0259sinin g\u00fccl\u0259ndirilm\u0259sini daim diqq\u0259t m\u0259rk\u0259zind\u0259 saxlay\u0131r, bu istiqam\u0259td\u0259 m\u00fch\u00fcm t\u0259dbirl\u0259r h\u0259yata ke\u00e7irilir.<br \/>\nH\u0259r bir xalq\u0131n tarixind\u0259 h\u0259m faci\u0259li m\u0259qamlar, h\u0259m d\u0259 q\u0259hr\u0259manl\u0131q s\u0259hif\u0259l\u0259ri olur. Lakin \u00e7ox nadir hallarda bu iki m\u0259qam \u00fcst-\u00fcst\u0259 d\u00fc\u015f\u00fcr. 20 Yanvar Az\u0259rbaycan tarixinin m\u0259hz bel\u0259 s\u0259hif\u0259sidir. Xalq h\u0259min g\u00fcn a\u011f\u0131r s\u0131na\u011fa \u00e7\u0259kildi v\u0259 bu s\u0131naqdan \u015f\u0259r\u0259fl\u0259 \u00e7\u0131xd\u0131. Faci\u0259 insanlar\u0131 birl\u0259\u015fdirdi, xalq\u0131 b\u00fct\u00f6vl\u0259\u015fdirdi. Az\u0259rbaycan xalq\u0131 20 Yanvar\u0131 t\u0259kc\u0259 h\u00fczn g\u00fcn\u00fc kimi deyil, milli q\u00fcrur v\u0259 iftixar g\u00fcn\u00fc kimi an\u0131r. \u018fslind\u0259 20 Yanvar ayr\u0131-ayr\u0131 f\u0259rdl\u0259rin deyil, b\u00fct\u00fcn xalq\u0131n faci\u0259sidir. O m\u00fcdhi\u015f gec\u0259d\u0259 h\u0259lak olan h\u0259r k\u0259si xalq \u00f6z \u00f6vlad\u0131 say\u0131r, onlara yas tutur, onlarla q\u00fcrur duyur. 1990-c\u0131 ilin yanvar q\u0131r\u011f\u0131n\u0131 n\u0259 q\u0259d\u0259r faci\u0259li olsa da, Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131n irad\u0259sini, milli azadl\u0131q u\u011frunda m\u00fcbariz\u0259 \u0259zmini q\u0131ra bilm\u0259di. H\u0259min gec\u0259d\u0259 h\u0259lak olan v\u0259t\u0259n o\u011fullar\u0131 Az\u0259rbaycan\u0131n tarixin\u0259 parlaq s\u0259hif\u0259 yazd\u0131lar, xalq\u0131n milli azadl\u0131\u011f\u0131, m\u00fcst\u0259qilliyi \u00fc\u00e7\u00fcn yol a\u00e7d\u0131lar. Milli birlik v\u0259 v\u0259t\u0259np\u0259rv\u0259rliyin simvoluna \u00e7evrilmi\u015f 20 Yanvar faci\u0259si xalq\u0131m\u0131z\u0131n \u00f6z suverenliyi u\u011frunda apard\u0131\u011f\u0131 m\u00fcbariz\u0259nin \u015f\u0259r\u0259fli tarixidir.<\/p>\n<p>Valeh \u018fs\u0259dov<\/p>\n<p><strong>Az\u0259rbaycan D\u00f6vl\u0259t Aqrar Universitetinin\u00a0T\u0259l\u0259b\u0259 G\u0259ncl\u0259r T\u0259\u015fkilat\u0131n\u0131n s\u0259dri<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131n tarixin\u0259 Qanl\u0131 Yanvar faci\u0259si kimi daxil olmu\u015f 1990-c\u0131 il 20 Yanvar hadis\u0259l\u0259rind\u0259n art\u0131q 29 il \u00f6t\u00fcr.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1145,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[18,19],"tags":[],"class_list":["post-1144","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-gundm","category-siyast"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1144","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1144"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1144\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1146,"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1144\/revisions\/1146"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/1145"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1144"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1144"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/rubin.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1144"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}